ДАЛА
зат есім. 1. Кең байтақ жазық өңір. 2. географиялық. Бетін шөптесін өсімдік басқан, ландшафттықбелдемдік өңірлердің жалпы атауы, ормансыз аумақтар. 3. Сырт жер, тыс. 4. сөйлеу. Аула, есіктің алды, қора. 5. Ауылды жер, қыр (антонимi – қала). 6. Шабындық, жайылымдық жер. 7. Жапан түз, адам аяғы сирек баратын жер. 8. Белгілi бір жазық жердегi өлке, аймақ. 9. ауыспалы мағына. Қазақ жұрты, мекенi, елi деген мағынада. 10. ауыспалы мағына. Киелi мекен, атажұрт. Дала аймағы. географиялық. Солтүстік және оңтүстік жартышарлардағы ауа райы континенттi, жауыншашыны аз географиялық аймақ. Дала аңдары. Таусыз, ормансыз, шөптесін өсімдік басқан жазық жердi мекендейтін аңдар. Дала аптабы. Жазық, ормансыз, таусыз өңірде болатын жаздың ортасындағы ыстық. Дала ауа райы. географиялық. Жыл маусымдары айқын байқалатын континенттi атмосфералық режим. Дала белдемi. географиялық. Құрлықтардың қоңыржай және субтропиктік белдеулерін қамтитын табиғи географиялық белдем. Дала бозторғайы. зоологиялық. . Торғай тәрізділер тобының iшіндегi бозторғай тұқымдасына жататын құс. Дала бүркітi. зоологиялық. Бүркіт тұқымдасына жататын далалық жерде мекендейтін жыртқыш құс. Дала генералгубернаторлығы. тарихи. Патшалық Ресейдің отарлық саясаты тұсында Қазақстанда ХХ ғдың алғашқы ширегіне дейін болған әкімшілік аймақ. Далаға айтылды. Сөзi зая кеттi. Далаға атты. Лақтырып жібердi, лақтырып тастады. Далаға жүгірдi [ шықты ]. сөйлеу. Дәретханаға, құсуға, басқа да қажетін өтеуге кеттi. Далаға кеттi. Істегені текке, босқа кетті, кеш болды. Далаға рәсуа болды. Зая кеттi, бос әуре болды. Далаға тастады. а) Қадірлемедi, бағаламады. ә) Көмілмедi, жерленбедi, көмусіз қалды. б) Лақтырды, босқа ысырап қылды, керексіз еттi. Далаға үйреніп қалды. сөйлеу. Ауылдың өмірi мен тіршілігіне дағдыланып, қырға бауыр басып кеттi. Далаға шықты. а) Сыртқа, тысқа шықты, үйден шықты. ә) Сыртқа білдірдi, сездірдi. Далада жатқан жоқ. сөйлеу. экспрессивті. Сұрауы бар, көп емес деген мағынада. Далада жүрдi. Үй көрмедi, елден, отбасынан жырақта жүрдi. Далада түнедi. сөйлеу. Үйдің сыртында, бөтен үйде қонды. Даладан келдi. сөйлеу. Алыс сапардан, түздегi ұзақ жолдан немесе жұмыстан оралды. Дала ешкіемері. зоологиялық сөз. Тұрқы 1112 см, салмағы 35 гдай, арқа қабыршақтары біркел кі, құйрық қабыршақтары қиғаш орналасқан, шөл жене шөлейт жерлерде кеміргіштердің жене басқа омыртқалылардың інінде тіршілік ететін кесірткенің түрі. Дала жадырағы. зоологиялық сөз. . Торғай тәрізділер отрядының iшіндегi шақшақай тұқымдасына жататын жыл құсы. Дала жалбызы. өсімдік. Биіктігі 1560 (110) см, сабағы тік, гүлдері шар терізді өсімдік. Дала жәндіктерi. зоологиялық. Ормансыз, таусыз жазық жердi мекендейтін жәндіктер. Дала жұмыстары. геологиялық. Геология лық зерттеушаралары зерттелмек ауданның өз аумағында жүргізілуін қажет ететін жұмыстар жиынтығы. Дала жұрты. Көшпендi ел, халық деген мағынада. Дала жылқысы. Далада жайылып, ел көрмей, тағыланып кеткен асау жылқы. Дала жыршысы. поэтикалық. а) Даланы өлеңмен дәріптеуші. ә) Жыршы құстар. Дала кездi. Қаңғыды, беталды жүре бердi. Дала кекіресi. өсімдік. . Күрделігүлділер тұқымдасына жататын шөптесін өсімдіктің далалық жерде өсетін түрi. Дала кемесi. бейнелі сөзқолданыс. Комбайн. Дала климаты. Дала ауа райы. Дала көңіл [ мінез ]. поэтикалық. Кең, дарқан пейіл. Дала күзенi. зоологиялық. Далалық жерде мекендейтін бағалы терілi кішкентай денелi жыртқыш аң. Дала күңірендi. бейнелі сөзқолданыс. Қатты шыққан дыбыстан, шудан, күштi үннен айнала жаңғырды. Дала қазағы. Қала өркениетінен тысқары, ауылды жердің, қырдың қазағы. Дала қазаношағы. ә с к. Әскери жағдайдағы, егін орағы кезіндегi және тағы басқа. далалық жұмыстарда тамақ дайындауға арналған орындар. Дала қазы. зоологиялық. Жабайы қаз. Дала қиыры. Жазықтың көзшалымға түсетін шетi, алыстағы, көз ұшындағы жерi. Дала қойы. зоологиялық. Қуысмүйізділер тұқымдасына жататын далалық жердi мекендейтін жұптұяқты, күйіс қайыратын жануар, жабайы аң. Дала қосы. Егін салу, шөп ору сияқты науқан кезіндегi уақытша баспана. Дала қыраны. зоологиялық сөз. Сұңқар тәрізділер отрядының қырғилар тұқымдасына жататын, далалы жерде мекендейтін жыртқыш құс. Дала қырықбуыны. өсімдік. Далалы жерде өсетін тамырсабағы бар көпжылдық шөптесін өсімдік. Дала құладыны. зоологиялық. Ересек аталығының арқа жоны көгілдірленіп, бауыр жағы таза ақ түсті, ұябасарының бауыр жағы қоңырқай, тұмсығы мен тырнақтары қара түсті келетін, жыртқыш құстың далалық аймақта мекендейтін түрі. Дала марчелласы. биологиялық. Дискомицеттер қатарына жататын қалпақшалы саңырауқұлақ. Дала мүлгідi. бейнелі сөзқолданыс. Қараңғы түсіп, айналадағы күндізгi шу басылды. Дала мыңғырды. Дала малға толды. Дала омырауында [ төсінде ]. поэтикалық. Жердің жоғарылау жазық тұсында. Дала өркениетi. мәдени философиялық. Түркітектес халықтардың, соның iшінде қазақтардың материалдық және рухани құндылықтарының даму сатысы; этномәдени жүйенің қалыптасуындағы табиғитарихи тұрпат. Дала өсімдіктерi. ботаникалық. Құрғақ шым қабатты жерлерде өсуге бейімделген өсімдік құрылымдары. Дала перзенті. поэтикалық. Дала ұланы. Дала поштасы. әскери сөз. Әскери бөлімнің шартты мекенжайы. Дала пішенi. ауылшаруашылық. Жазық, шалғындық жерде өсетін малазықтық шөптесін өсімдіктер. Дала соты. тарихи. Ресей империясының Қазақстандағы сот жүйесін қайта құру жөніндегi 1898 ж. заңына сәйкес құрылған орган. Дала суықторғайы. зоологиялық. Орманды даланы мекендейтін төсi қызыл торғай. Дала суыры. зоологиялық. Қыста ұйқыға кететін, тиін тұқымдастарына жататын дене тұрқы кішірек аңның далалық жерде мекендейтін түрi. Дала тағысы. зат есім. поэтикалық. Далалық жердi мекендейтін жабайы аң. Дала түйеқұлағы. зоологиялық. Далалық жерде мекендейтін кемірушілер отрядына жататын дене тұрқы кішкентай тышқан түрi. Дала уәлаяты. тарихи. Дала генералгубернаторлығы. Дала флорасы. ботаникалық. Таралу аймағы Еуразияның далалық жерлеріне тән өсімдіктер тобы. Дала хайуанаттары. зоологиялық. Далалық аймақта тіршілік ететін жануарлар. Дала шиесi. өсімдік. Раушангүлділер тұқымдасына жататын, қою қызыл түстi сүйектi ұсақ жемістерi бар бұта немесе ағаш түріндегi далалық өсімдік. Даланың ажары [ еркесi ]. бейнелі сөзқолданыс. Далалы жерде емінеркін өмір сүріп, өсіпөнетін жануар, өсімдік, тағы аң т.б. тіршілік иесi туралы. Даланың дауылындай. бейнелі сөзқолданыс. Кең жерде, кең аймақты түгел шарпып, ұйытқи соққан шаңды, жауын-шашынды желдей. Даланың [ кең, жалпақ даладай ] кеңдігіндей. бейнелі сөзқолданыс. Жомарт, кең пейіл, дархан деген мағынада (қазақ ұлтының, халқының көңілi, мінезi туралы). Даланың көбелегіндей. бейнелі сөзқолданыс. Еркін, жеңіл, көзге тартымды деген мағынада. Даланың қоңыр желіндей. бейнелі сөзқолданыс. Жанға жайлы, салқын деген мағынада. Даланың қызғалдағы [ қызғалдағындай ] секілдi. Бiрден көз тартатын, ерекше қанық бояулы, әсем; сұлу, көркем. Даланың сағымындай. бейнелі сөзқолданыс. Ізтүзсіз, мүлдем болмағандай деген мағынада. Даланы басына көтердi. Қатты сөйледi, айғайлады, даурықты. Даланы кернедi. Далаға сыймай кеттi, толып кеттi. Даланы кеудесіне сыйдырды. поэтикалық. Жержерді көрді, бәрін көрді. Дала шиқылдағы. зоологиялық. Тышқанның бір түрi. Дала шөптерi. өсімдік. Ауа райында жылдың төрт мезгілi де айқын білінетін ормансыз, таусыз, жазық жерде өсетін шөптесін өсімдік. Дала шпаттары. геологиялық. К, Na, Сa алюмасиликаттарының изоморфты қоспалары, кальций мен натрийдің, калий мен натрийдің, калий мен барийдің қаңқалы алюмосиликаттары сияқты жер қыртысының таужынысын құрайтын минералдарының ең көп тараған тобы. Дала шырмауығы. өсімдік. Шырмауықтар тұқымдасына жататын, ұзындығы 20120 см болатын көпжылдық шырмалып өсетін арамшөптi өсімдік.