СЫРТ
1омоним зат есім. 1. Бір нәрсенің ішіне қарама-қарсы жағы; тыс. 2. ауыспалы мағына. Адамның сыртқы тұлғасы, тұрпаты. 3. Бір нәрсенің, заттың, бұйымның мүсіні, кескіні. 4. Басқа жер, тыс, түз. 5. Алыс жер, аулақ, сырт жақ. 6. Бөтен, жақын емес адамдар. 7. Дала, аула, үйдің іші емес. 8. Ауыл, қыр, далалық. 9. Нақты бір мекеннің айналасы, сырт жағы. Сырт адам [ кісі ]. Бөгде кісі, бөтен адам. Сырт айналды. а) Бұрылып кетті, теріс қарады. ә) Сенген, жақын деген адамның өзі аулақтады, шеттеді. Сырт бердi. а) Теріс қарады, қарамады. ә) Араз болды, өкпеледi, ренжідi. Сырт буын. Сырттап қалған, жат, бөтен. Сырт буын тартты. Сартаптанып қалды, ашыла алмады. Сырт дүние. Қоршаған орта; түз. Сырт естуі. Басқалардан аңғаруы, бөгде біреудің айтуы. Сырт көзінен танытты. жергілікті сөз. Сыртынан, сырт бейнесінен байқатты. Сырт кісi. Бөтен, бөгде адам. Сыртқа жайды. Бүкпеді, бәрін ашық айтып берді. Сырт қалды. Шеттеп қалды, еленбеді. Сыртқа тепті. а) Шеттетті, алыстатты. ә) Атқақтады, сыймады, арнасынан асты. Сыртқа шығарды. Ойын, ішкі сырын, сезімін жария етті, әйгіледі. Сыртқа шықты. Ашық жауласты. Сырт пішіні. Сыртқы түрі. Сырттағы ел. Былайғы жұрт, сырт көз. Сырттан [ сыртынан ] тон пішті. Аныққанығына көзі жетпей, құр долбарлады. Сырттан ғашық болды. Көрмей тұрып ұнатты, сүйіп қалды, сыртынан өзіне білдірмей ұнатты. Сырттан таңылды. Өз елі, өз адамы емес, бөгде, бөтен жұрттың айтуы, ат қоюы туралы. Сырт хабар. Біреу арқылы естілген, бөгде хабар. Сырт халық. Шетел, бөтен, жат жұрт. Сырты абыз, iшi желғабыз. Сырттай білгіш көрініп жүретін, қуыскеуде. Сырты ащы, іші тәтті. Сырттай қатал, тік болғанмен, түбін ойлағанда пайдасы мол кісі (мінез, сөз т.б.) туралы айтылады. Сырты бүтін, іші түтін. Сыртқа білдірмегенімен күңілі жарым, мұңлы, шерлі, жаны жабырқау, жаралы. Сырты дос. Жалған, өтірік жолдас. Сырты [ сыртымен ] жылтырады. Өзін жақсы қылып көрсетіп, көлгірсіді. Сырты сау, іші науқас. Сырттай дұрыс көрінгенмен, тұрмыстіршілігі нашар. Сырты – сопы, iшi – арам. Сырт көзге адал, жазықсыз көрінгенмен, ішкі ойы бұзық, теріс. Сырты сұлу. Санасы тімен, парасаты жоқ, тек бетәлпеті ғана жылтыраған. Сырты таза. Ақ, адал болып көріну. Сыртымен жылтырады. Көлгірсіді, арам ойын сездірмеуге тырысты. Сыртымен құрмет қылды. Бергі жағымен, жалған қошемет жасады. Сыртына шығармады. Сыр бермей іште сақтады; ішінен тынды. Сыртыңды көрсет. сөйлеу. Кет, үйден шық. Сыртын бояды. Жақсы болып көрінуге тырысты. Сыртын жылтыратты. Әдеміледі, сәндеді. Сыртын суық ұстады. үшін бермеді, сыр алдырмады. Сыртын тосты. Сөйлескісі, араласқысы келмеді.