КӨКІРЕК
зат есім. анатомиялық. . 1. Адамның немесе жануардың мойнынан бастап қарнына дейінгі денесінің алдыңғы бөлігі. 2. Омырау тұс, кеуде. 3. ауыспалы мағына. Көңіл, көкей. 4. ауыспалы мағына. Ақыл, сана-сезім. 5. ауыспалы мағына. Менмендік, өзімшілдік, кеудемсоқтық. Көкірегі ашық. Білімді, саналы, оқыған, сауатты, ойөрісі кең. Көкірегi ашылды. Көңілi сергідi, тынысы кеңейдi, жадырады. Көкірегі байлаулы. Көңілі бір нәрсеге орнығып, қорытындыға келген, алаңсыз беріле ден қойған. Көкірегi бітелдi. Айтар сөзін айта алмады, тартыншақтады. Көкірегі бітеу. Білімсіз, надан, ештеңенің мәнін түсінбейтін. Көкірегі даңғыл. Ойы анық, айқындалған. Көкірегі дария. Ақылы мол, ойлы. Көкірегі жарылды. Қатты қайғырып, күйінді. Көкірегі жаулы өссін. көнерген сөз. тілексөз. Ержүрек болсын, дұшпанға қаһарлы болсын. Көкірегі жүйрік. Сезімтал, түсінігі мол, ойы ұшқыр. Көкірегі жылады. Ет жүрегі езілді, егілді. Көкірегі кең. Кеңпейілді, дарқан. Көкірегі көзді [ көкірегінің көзі бар ]. Көзі ашық, зерделі, сезімтал. Көкірегі көтеріңкі. Көңілді, қуанышты. Көкірегі күйге толды. Көңілденді, көңілі қуанышқа бөленді. Көкірегі қайғылы, көзі жасты. Қам көңіл, мұңды. Көкірегі қара. Надан, топас. Көкірегі қара майдан. Ішінде жаман ойы бір-бірімен таласқан, ойы арам, қара ниетті. Көкірегі қарау. Жандүниесі арам, қараниет. Көкірегі қарс айырылды. Уайымдады, қайғырыпкүйінді. Көкірегін ашты. бейне Кеудесін айқара ашты. Көкірегін басты. Көңілін басты, бетін қайтарды. Көкірегін [ ешкімге ] бастырмады. Ешкімнің сөзін басынан асырмады, бағынбады. Көкірегінде жазулы. Ойда бар, есінде сақтаулы. Көкірегінде желі бар [ көкірегі желсіз емес ]. Көңілі көтеріңкі, мақтан құмар. Көкірегінде оты бар. Саналы, еті тірі, жігерлі. Көкірегінде сайрады. Ойға анық, көңілге айқын байқады. Көкірегіне [ кеудесіне ] кек қатты. Кектенді, өшікті, тісін қайрады. Көкірегіне кірмеді. Айтқанды түсінбеді, санасына дарымады. Көкірегіне қонды. а) Көңіліне ұнады, ойына дәл келді. ә) Ұқты, түсінді, зердесіне ұялады. Көкірегіне құйды. Ойына тоқыды, зердесіне түйді, түсініп ұғынды. Көкірегіне [ кеудеге ] мұң [ қайғы ] толды. Уайым-қайғы басты. Көкірегіне нан [ көже ] пісті. Өзін жоғары санап, өз-өзінен ісініпкебінді, мақтанды. Көкірегінен орын тепті. бейне Көңіліне ұялады. Көкірегіне от жандырды. Сезімін оятып, көңілін көтерді, үміт ұялатты. Көкірегіне сыймады [ қалай сыяды ]. Бәрін қабылдап, бәрін ішіне сақтап жүре алмады. Көкірегіне тоқыды [ түйді ]. Есте мықтап сақтады, зердесіне тоқыды, ұғып алды. Көкірегіне ұялады. Көңіліне қонды, есінде қалды. Көкірегіне үміт толды. Болашаққа деген арман тілегі, сенімі артты. Көкірегіне шер толды. Қайғыға батты, шерленді. Көкірегін кере ашты. поэтикалық. Кеңінен, терең дем алды, рақаттанды. Көкірегін керді. Менменсіді, шіренді, кеудесін көтерді. Көкірегін күйдірді [ өртеді ]. Ішін удай ашытты, қайғыртты. Көкірегін [ кеудесін ] оққа төседі. Жанын құрбан етті. Көкірегі нұрға толды. Ақылы асты, санасы артты, көзі ашылды. Көкірегінің көзі бар [ болды ]. Саналы, зерделі. Көкірегі ояу. а) Ұйқыға кетпеген, ұйықтамаған. ә) Жақсыжаманды түсіне білетін, сауатты, саналы. б) Зерделі, сезімтал. Көкірегі таза. Ниеті ақ, көңілі ашық. Көкірегі тасыды. Көңілі көтерілді, шаттанды. Көкірегi тарихи. Өрісі тар, мешеу. Көкірегі шайдай ашылды. а) Көңілі көтерілді, денесі сергіді. ә) Ақылесі кірді, санасы оянды. Көкірегі шат болды. Қуанды, көңілденді, мәзмәйрам болды. Көкірегі шерге толды. Қайғырды, уайымға салынды, қасірет шекті. Көкірегі шерлі. Көңілі қайғылы, қасіретті, мұңды. Көкірегі тарылды. Ыза кернеді, ішқұса болды. Көкірек ауру. медициналық. Өкпе ауруы (туберкулез). Көкірек ашты. Көңілi сергідi, тынысы кеңіп, жадырады. Көкірек бітті. Менмендік пайда болды, менменсіді. Көкірек жасушасы [ клеткасы ]. а н ат. 12 пар қабырға мен қабырға шеміршектері және төс сүйектері. Көкірек жүзбеқанаттар. зоологиялық. Балықтың екі бүйірінде, желбезек саңылауларының артқы жағына өте жақын орналасқан жұп жүзбе қанаты. Көкірекке дем берді. Бойын жеңілдетті, ойын сергітті, көңілге қуат, бойға күш берді. Көкірекке оралды. Ойға келді, еске түсті. Көкірекке орнады. бейнелі сөзқолданыс. Сезімін баурады, жандүниесін жайлады. Көкірек керу. Өр көкіректену, менменсу, тәкаппарлану. Көкірекке түсірді. Түйді, ой түйді, ой тоқыды, парықтады. Көкірек көрсетті. Менмендік мінез білдірді, дандайсыды. Көкірек көтерді. а) Ел қатарына қосылды, еңсесін көтерді. ә) Мақтанып, дандайсыды. Көкірек қағу. Паңдану, тәкаппарлану. Көкірек қақты. Паңсынды, тәкаппарланды. Көкірек қуысы. анатомиялық. Жүрек, өкпе сияқты тіршілік үшін өте маңызды ағзаларды қоршап тұратын орын; кеуденің ішкі бөлігі. Көкірек маңқа. зат есім. саятшылық. Отыратын орнының ластығынан, жеген жемінің жайсыздығынан болатын саят құстарының ауруы. Көкірек сарайы. бейне Көңіл күйі, ішкі дүниесі. Көкіректе қаяу жоқ. Көңілі таза, арамдығы жоқ, адал. Көкіректе нала жатыр. Көңілі мұңға, шерге толы, қапалы. Көкіректе сайрады. Ойында түгел сақтал ған, бәрі көз алдында. Көкіректе ұстады. Есте сақтады, зердесіне түйді. Көкіректі қарс айырды. Уайымға батырды, қайғыртты.