МҰРЫН
зат есім. анатомиялық. Адам мен жанжануардың дем алатын және иіс сезетін мүшесі. Мұрны біттi. Суық тиіп, қабынып, мұрын қуыстары бітеліп, ауа дұрыс жүрмей, тыныс ала алмай қалды. Мұрны қанап жатқан жоқ. Қиналатындай, зорығатындай іс тындырып жатқан жоқ. Мұрны қышыды. Бір нәрседен дәме етті. Мұрнымды [ шорт ] кесіп берейін. Осылай болатынына күмәнім жоқ, дәл солай деп қарғану мәніндегі сөз. Мұрнына жылдың исі келгендей. Көп ұйықтайтын, керенау. Мұрнына есекқұрт түсіп қапты. кекесін. Байып, болыптолып, паңданып жатыр. Мұрнына жел түсті. Самал деп аталатын аурумен ауырды. Мұрнына исі келмеді [ бармады ]. Ештеңеден хабары жоқ, дәнеңе білмеді, түсінбеді, сезбеді. Мұрнынан кетпеді. Иісі күшті, жағымды, хош деген мағынада. Мұрнынан міңгірледі. Күмілжіп, ашықайқын сөйлемеді. Мұрнынан сорасы ақты. а) Жылапсықтады. ә) кекесін. Жап-жас, әлі елеусіз. Мұрнынан су кетті. Жұмыстан босамады, қолы тимеді. Мұрнынан тізді. Түгін қалдырмай тізбектеді, қамтыды, бәрін айтып берді. Мұрнынан шаншылды. Жұмыстан бір сәт босамады, қолы тимеді. Мұрнына су жетпеді [ жетпей жатыр ]. Жұмыстан бір сәт босамады, қолы тимеді, мұршасы келмеді. Мұрнын бет қылды. Аузымұрнын қан жалатты, соққыға жықты. Мұрнын бұзды. Ұрды, сазайын тарттырды. Мұрнын [ көкке ] көтерді. Паңсынды, өзін басқадан артық санады, тәкаппарланды. Мұрнын қытықтады. Исі мұрнына келіп, тәбетін ашты. Мұрнын тескен тайлақтай [ өгіздей ]. Жуас, момын, ерікке көнгіш. Мұрнын тартты. Сіңбірмеу; мұрнымен сорасын ішке қарай дыбыстап тарту деген мағынада. Мұрнын тескен өгіздей [ тайлақтай, тайлақша ]. кекесін. Неге болса да көне беретін, жетекке көнгіш; жуас. Мұрнын тыжырды. паралингв. Ащы нәрседен ашырқанғанда, болмаса біреуді жақтырмағанын білдіргенде мұрнын үстіне қарай жиырып көрсететін қимыл ишараты. Мұрнын тыржитты [ кіржитті ]. Ұнатпады, жақтырмады. Мұрнын шүйірді. Біреуді, бірнәрсені кемсініп, менсінбеген кейіп білдірді; жақтырмады. Мұрнының астын [ астындағыны ] көрмейді. Ештеңені сезбейді, түсінбейді, білмейді. Мұрны шулады. Бір нәрсенің иісін сезді. Мұрны шуылдады. Мұрны пышылдады, қатты дем алды. Мұрынға сұққандай екен. Үйлесімді, жақсы. Мұрын жарды. а) Иісі кең жайылды, аңқыды. ә) Өткір иіс мұрынды ашытты. Мұрын кеуілжірлері. анатомиялық. Жануарлардың мұрын қуысында орналасқан тым жұқа тақташа тәріздес иірімді сүйектер [ Жоғарғы кеуілжір мұрын сүйегінің кеуілжір қырына, төменгі кеуілжір жоғарғы жақ сүйегінің кеуілжір қырына бекиді ]. Мұрын қаңсары. в етістік. Сиыр, қой т.б. жануарлардың танау тесіктері айналасындағы терінің түксіз пигментті аймағы. Мұрын қуысы. анатомиялық. Негізгі тыныс жолы; кеңсірік. Мұрынның қанындай. Қып-қызыл, құрым. Мұрын сүйегі. анатомиялық. Бас сүйектегі мұрын қуысының төбесін құрайтын жалпақ сүйек. Мұрын сіңбіруге мұрша жоқ. Жұмыстан бір сәт қолы босамады, уақыты болмады.