ТӘҢІР
зат есім.діни. 1. Құдірет иесі, бүкіл жаратылыстың бастауы, Құдай, Алла тағала. 2. ауыспалы мағына. Құдіретті күш иесі; пір. Тәңір айдап келді. Жаратқан иенің жазуымен, Алланың әмірімен, дәмтұз бұйырып келді. Тәңір алғыр [ алсын ]. қарғыс сөз. Құры, жоғал, өл! Тәңір атқан. Құдай ұрған, көк соққан, оңбаған. Тәңір атқыр. қарғыс сөз. Құдай ұрғыр, көк соққыр. Тәңір атты. Құдай ұрды, көк соқты. Тәңір бетін ары қылсын. тіле к. Құдай сақтасын, ондайдан аулақ етсін деген мағынадағы сөзқолданыс. Тәңірге жазды. Жазықты (күнәһар) болды. Тәңірге құлшылық етті. құдайға жалбарынды, жаратушыға сиынды. Тәңірден сұрады. құдайдан тілек тіледі. Тәңірдің сүйген пендесі. Алланың жақсы көретін құлы, күнәдан таза адам. Тәңір добы. поэтикалық. Тәңірдің, Алланың қолындағы нәрсе. Тәңір жазса. Құдай бұйыртса, дәм тартса. Тәңір жарылқағыр [ жарылқасын ]! Құдай оңдағыр, жаманшылық көрмегір! Тәңір жарылқап. Сәті түсіп, құдай оңдап. Тәңір жарылқасын! а) алғыс сөз. Алла разы болсын, рақмет деген мағынадағы біреуге риза болғанда айтылатын сөз. ә) өтін і ш. құдай үшін, Алла тағала үшін деген мағынадағы біреуден бір нәрсені немесе істі орындауды сұрағанда айтылатын сөз. Тәңірі жарлығын күтті. бейнелі сөзқолданыс. Тағдырдың жазғанын, Құдайдың бұйырғанын тосты. Тәңірім бос қойды. Алла ризықсыз, несібесіз, сауапсыз немесе жауапсыз қалдырды. Тәңірінің дәргаһынан қуылды. Тәңірдің қаһарына ұшырады, қарсы келдi.