Толковый словарь казахского языка: Шат>
ШАБА-ШАБА #үстеу. Шапқылайшапқылай.
ШАҚ-ШАҚ #еліктеуіш сөз. Қатты нәрсенің екінші бір қатты затқа соқтыққандағы шығатын қайталама қысқа дыбыс.
ШАҚ-ШАҚ #зат есім. #сөйлеу. Шақшақай.
ШАЛБАР-ШАЛБАР #сын есім. Әжім басқан, қатпар-қатпар, қыртыс-қыртыс.
ШАЛДЫР-ШАЛДЫР #еліктеуіш сөз. Шалдырлаған, шалдұршұлдыр еткен жағымсыз дыбысты бейнелейтін сөз. Шалдыр-шалдыр сөйледі. Әр нәрсені шатыпбұтып, қалай болса солай сөйледі.
ШАЛҚАР-ШАЛҚАР #сын есім. Шексізшетсіз, ұшан-теңіз.
ШАНШЫП-ШАНШЫП #үстеу. Таңдап тұрып, іріктеп.
ШАҢДАҚ-ШАҢДАҚ #сын есім. Шаң басқан, шаңшаң.
ШАҢҚ-ШАҢҚ #еліктеуіш сөз. Оқыстан қайта-қайта шаңқылдап шыққан қатқыл дыбысты бейнелейтін сөз.
ШАТҚАЛ-ШАТҚАЛ #сын есім. Шатқалы көп, шатқалды.
АЙЛА-ШАРҒЫ #зат есім. Белгілi бір мақсатқа қулық әдістерімен жетуге тырысатын iсәрекет, айла-тәсіл. Айлашарғыға салды. Шырғалаңға салды, әуресарсаңға түсірдi.
АЙРАН-ШАЛАП #зат есім. Айран, шалап сияқты сусындардың жалпылауыш атауы.
АЙ-ШАЙ #зат есім. У-шу, айқай-ұйқай. Айшайға қарамады. Бас-көз жоқ, алдыартына қарамады. Ай-шай жоқ. Еш нәрсеге қарамай, бас-көз жоқ.
АЙЫП-ШАМ #зат есім. Өрескелдік, ерсілік, сөлекет. Айыпшамы жоқ. Ерсілігi, артықтығы, өрескелдігi жоқ.
АҚАР-ШАҚАР #сын есім. 1. Ірілi-уақты, бірбіріне жалғасқан, ретсіз, iркестіркес. 2. Әркелкi, аралас-құралас, ала-құла. 3. Көп жанды, өрісi кеңейген, басы өскен.
АҚАРЛЫ-ШАҚАРЛЫ #сын есім. Көпжанды, өсіпөнген, аралас-құралас.
АЛҒАЙ-ШАЛҒАЙ #сын есім. Қырғиқабақ, дүрдараз, араз.
АЛҚАН-ШАЛҚАН #сын есім. сөйлеу. Алқа-салқа.
АПАҚ-ШАПАҚ #үстеу. Мәзмәйрам, мәре-сәре.
АППАЙ-ШАППАЙ #үстеу. Жан қинамай, әуреленбей, босқа, текке.
АРАҚ-ШАРАП [ #араб тілі. ] #зат есім. Жалпы iшімдік аталуы.
АРА-ШАЛА #үстеу. Қол қалт етіп босағанда, iс арасында, қол бос уақытта.
АРА-ШАЛА = #етістік. 1. Ара түсу, ажырату. 2. Сөзін сөйлеу, жақтасу, көмектесу, қорғау.
АРЫЗ-ШАҒЫМ #зат есім. 1. Наразылық, шағым. 2. Сот шешімін қайта қарауға өтініш. Арызшағымдарды қарау. Белгілі бір мекемеге келіп түскен арыз, өтініш, т. с. с. құжаттармен танысып, қойылған мәселелерді шешуді ойластыру.
АРЫЛДАСЫП-ШАРЫЛДАС = #етістік. Айқай ласу, бірбіріне жаман сөздер айту, ұрсысу.
АРЫП-ШАРША = #етістік. Жүдепжадау, қажу.
АСФАЛЬТ-ШАЙЫР #сын есім. геологиялық. Асфальтты, әрi шайырлы.
АС-ШАЙ #зат есім. Жеңілжелпi тағам.
АТАҚ-ШАТАҚ #зат есім. жергілікті сөз. Шиеленіскен дау, жанжал.
АТАРМАН-ШАБАРМАН #зат есім. #көнерген сөз. 1. Әскери атақ, лауазымды әскери адамдардың қызметін, тапсырмасын орындаушы кішi дәрежелi адамдар. 2. Қолшоқпар, сойылсоғар, «алып кел, шауып келдің адамы».
АТПАЙ-ШАППАЙ #үстеу. Атқан да, шапқан да жоқ, аспай-саспай, тып-тыныш.
АТ-ШАНА #зат есім. Ат жегілген шана; ат пен шана.
АТ-ШАПАН #зат есім. Құрметтi, сыйлы адамға берілетін сыйлық, тарту. Ат-шапан айып. Ескi әдет-ғұрып бойынша кінәлi адам төлейтін айып. Атшапанға iлік болды. Ат-шапан айып төледi.
АТЫП-ШАУЫП Мылтық садақпен атып, қылышпен шауып, қырыпжойып, жәбір көрсетіп.
АТЫСТЫРЫП-ШАБЫСТЫР = #етістік. Жауластыру, араздастыру.
АТЫС-ШАБЫС #зат есім. Кескілескен ұрыс, қырғын соғыс.
АТЫСЫП-ШАБЫС = #етістік. 1. Соғысу, кескілесу. 2. Ұрысыпталасу, араздасу.
АШУ-ШАМ #зат есім. Шамданған кейіп, ашу.
АШЫҚ-ШАШЫҚ #сын есім. Ашылған, шашылған; бейберекет.
АШЫЛЫП-ШАШЫЛ = #етістік. 1. Ашық-шашық, жалаңаштанып қалу. 2. Шашылу, ақтарылу, ретсіз жату. 3. #сөйлеу. Шығындалу, бар жинағанын шашу.
АШЫП-ШАШ = #етістік. Ашып тастау, шашу.
АШЫП-ШАШУ деген АШЫП-ШАШЫП #үстеу. Қалай болса солай, бейберекет.
ӘЛ-ШАМА #зат есім. 1. Күш-қуат, әл-дәрмен. 2. #ауыспалы мағына. Шама-шарық, қолдан келер iс.
БАҚАРЛЫ-ШАҚАРЛЫ #сын есім. Қым-қуыт, у-шулы.
БАҚА-ШАЯН #зат есім. 1. Бақа мен шаян т.б. ұсақ жәндіктер. 2. #ауыспалы мағына. Ұсақ бала-шаға.
БАҚ-ШАҚ #сын есім. Азан-қазан, шаң-шұң.
БАҚЫР-ШАҚЫР #зат есім. Айқай-ұйқай.
БАҚЫРЫП-ШАҚЫРЫП #үстеу. Қатты дауыстап, айғайлап.
БАҚЫРТЫП-ШАҚЫРТЫП #үстеу. Ойбайлатып, бақыртып, шырқыратып.
БАЛАЛЫ-ШАҒАЛЫ #сын есім. Үйлi-баранды, отбасы бар; балашағасы көп.
БАЛА-ШАҒА #зат есім. 1. Үй iшi, отбасы. 2. Кiшкентай балалар. Балашағаңның игілігін көр! #алғыс сөз. Бала өсіріп, жұмсап, қызығын көр, қуанышқа кенел деген мағынада. Балашағасын [ қатынбаласын ] шұбыртып. Қандай да бір нәрсені сұрауға, сұрануға балаларының, отбасының көптігін көрсетіп, сылтау етіп.
БАЛА-ШАҒАЛЫ #сын есім. 1. Отбасы үлкен, жас балалары көп. 2. Үйлi-жайлы, тұрмыс құрған, үйленген.
БАЛА-ШАҒАСЫЗ #сын есім. Үйленбеген, жалғыз басты.
БАЛТАЙ-ШАЛТАЙ #зат есім. #сөйлеу. Бос сөз.
БАЯ-ШАЯ : бая-шая болды [ шықты ]. Кү йіппісіп, шыж-быж болды. Бая-шая күн кештi. Шыж-быж, ашушаң, у-шу болып өмір сүрдi. Бая-шая шықты. Есi шықты, быжылдады.
БОРАНДЫ-ШАШЫНДЫ #сын есім. Желi, жауыншашыны көп.
БОРАН-ШАШЫН #зат есім. #сөйлеу. Бораны, қары аралас жауын-шашын.
БОРАН-ШАШЫНСЫЗ #сын есім. Бораншашыны жоқ.
БҰТТЫ-ШАТТЫ : бұтты-шатты болды. #сөйлеу. Шатпақтап былықты, әбден есi шығып, ебi қашты.
БҰТЫП-ШАТ = #етістік. Әр нәрсенi айтып шатпақтау.
БҰТЫП-ШАТУ деген БҮРІП-ШАНЫШ = #етістік. Қатты түйіліп, сұққылап, бүріп ауыру.
ДАУ-ШАР #зат есім. 1. құқық Жанжал, талас-тартыс, керіс. 2. Ағайын, үй-iшi, ауыл арасындағы дау-дамай, талас. Даушарға араласпады. Дауталастан өзін сырт ұстады.
ЕГІНДІК-ШАБЫНДЫҚ #зат есім. Егін егуге, шөп шабуға ыңғайлы құнарлы жер.
ЕРЕЖЕ-ШАРТ #зат есім. Белгілі тертіп, істі жүзеге асыру үшін керек жағдай.
ЖАНЖАЛ-ШАТАҚ #зат есім. Дау-жанжал, ұрыс-керіс.
ЖАҢБЫРЛЫ-ШАШЫНДЫ #сын есім. Ауа райы қолайсыз, жауынды-шашынды.
ЖАҢБЫР-ШАШЫН #зат есім. Жауын, аспаннан бөлінетін су тамшысы.
ЖАУЫНДЫ-ШАШЫНДЫ #сын есім. Жауыншашыны көп, жаңбыры мол.
ЖАУЫН-ШАШЫН #зат есім. Жаңбыр, қар, т.б. атмосфералық тосап.
ЖАУЫН-ШАШЫНДЫ #сын есім. Жауыншашыны мол, жаңбырлы.
ЖАУЫН-ШАШЫНСЫЗ #сын есім. Жауыншашыны жоқ, жаңбырсыз.
ЖУЫНЫП-ШАЙЫН = #етістік. Бетіқолын, үстібасын жуу, тазару.
ЖУЫНЫП-ШАЙЫНУ деген ЖУЫП-ШАЙ = #етістік. 1. Жуу, тазарту. 2. #ауыспалы мағына. Кінәні, сөзді жұмсарту, жеңілдету. Жуыпшайып жіберді. Ештеңе болмағандай қылды.
ЖЫЛАН-ШАЯН #зат есім. Жылан, шаян сияқты улы, шаққыш жәндіктердің жалпы атауы.
ЖЫН-ШАЙТАН #зат есім. 1. Жын-шайтан, албасты, пері сияқты қас күштердің жиынтығы. 2. #ауыспалы мағына. Адамды жаман жолға бағыттайтын азғырушы, әзәзіл. Жыншайтанның ойнағы. У-шулы, астаң-кестең, ойынсауықты орта. Жыншайтанын шақырды. Жынданды, құтырды, долданды.
ЗӘУ-ШАЙТАН #үстеу. сөйлеу. Зәуі-шайтан (АЛДА-ЖАЛДА, ілуде, анда-санда).
ЗӘУІ-ШАЙТАН #үстеу. Алда-жалда, әлдеқалай, кездейсоқ.
ЗОНД-ШАР #зат есім. #физикалық. Ауа қабатын (атмосфераны) зерттейтін аспап.
КӘЛАМ-ШАРИФ #зат есім.#діни. Қасиетті сөз, қасиетті кітап дегенді білдіретін Құранның бір теңеу аты.
КӘЛӘМ-ШАРИФ #зат есім.#діни. Кәлам-шариф.
КЕМПІР-ШАЛ #зат есім. Онша ұнатпай айтылатын жасы келген, қартайған әйелдер мен еркектер деген мағынадағы сөз.
КЕРІС-ШАЛЫС #сын есім. Қажасқан жекіріс, ұрыс-керіс.
КИМЕШЕК-ШАРШЫ #зат есім. #этнографиялық. Әйелдердің кимешек, шаршы сияқты баскиімдері.
КӨН-ШАРЫҚ <ері қара (өгіз, жылқы, түйе) малдың илемеген мойын, сауыр, мойнақ т.б. терісінен жасалған ең қарапайым (орақ орғанда, шөп шапқанда, жаяу мал баққанда киетін) аяқ киімдердің бір түрі>.
КІР-ШАҢ #зат есім. Кiртозаң, шаң-тозаң.
ҚАЙЛА-ШАРҒЫ #зат есім. ескі #кітабистиль. Амал, айла-әрекет.
ҚАЙЫР-ШАПАҒАТТЫ #сын есім. Рақымды, жақсылық жасаушы, мейірімді.
ҚАҚАЛА-ШАШАЛА #үстеу. Тамағынан өтпей, булығып, қақалып.
ҚАҚАЛЫП-ШАШАЛ = #етістік. Бірдеңеге булыға жөтелу.
ҚАҚАЛЫП-ШАШАЛУ деген ҚАНТ-ШАЙ #зат есім. Шай жабдығына қажетті заттар.
ҚАНТ-ШАЙЛЫҚ #сын есім. Қант және шайға жарарлық.
ҚИЯН-ШАЛҒАЙ #зат есім. Алыс, шалғай жер, жер түбі.
ҚОРА-ШАРБАҚ #зат есім. Үй айналасындағы қоршау, шарбақ.
ҚУАНЫШ-ШАТТЫҚ #зат есім. Қуаныш пен шаттық, көңілділік, шат-шадыман сезім.
МЕЙІР-ШАПАҒАТ #зат есім. Рақым, қайырым, ықылас-ілтипат.
МЕЙІР-ШАПАҒАТСЫЗ #сын есім. Рақымсыз, қайырымсыз, ықыласілтипатсыз.
ШАҚ-ШАҚ #еліктеуіш сөз. Қатты нәрсенің екінші бір қатты затқа соқтыққандағы шығатын қайталама қысқа дыбыс.
ШАҚ-ШАҚ #зат есім. #сөйлеу. Шақшақай.
ШАЛБАР-ШАЛБАР #сын есім. Әжім басқан, қатпар-қатпар, қыртыс-қыртыс.
ШАЛДЫР-ШАЛДЫР #еліктеуіш сөз. Шалдырлаған, шалдұршұлдыр еткен жағымсыз дыбысты бейнелейтін сөз. Шалдыр-шалдыр сөйледі. Әр нәрсені шатыпбұтып, қалай болса солай сөйледі.
ШАЛҚАР-ШАЛҚАР #сын есім. Шексізшетсіз, ұшан-теңіз.
ШАНШЫП-ШАНШЫП #үстеу. Таңдап тұрып, іріктеп.
ШАҢДАҚ-ШАҢДАҚ #сын есім. Шаң басқан, шаңшаң.
ШАҢҚ-ШАҢҚ #еліктеуіш сөз. Оқыстан қайта-қайта шаңқылдап шыққан қатқыл дыбысты бейнелейтін сөз.
ШАТҚАЛ-ШАТҚАЛ #сын есім. Шатқалы көп, шатқалды.
АЙЛА-ШАРҒЫ #зат есім. Белгілi бір мақсатқа қулық әдістерімен жетуге тырысатын iсәрекет, айла-тәсіл. Айлашарғыға салды. Шырғалаңға салды, әуресарсаңға түсірдi.
АЙРАН-ШАЛАП #зат есім. Айран, шалап сияқты сусындардың жалпылауыш атауы.
АЙ-ШАЙ #зат есім. У-шу, айқай-ұйқай. Айшайға қарамады. Бас-көз жоқ, алдыартына қарамады. Ай-шай жоқ. Еш нәрсеге қарамай, бас-көз жоқ.
АЙЫП-ШАМ #зат есім. Өрескелдік, ерсілік, сөлекет. Айыпшамы жоқ. Ерсілігi, артықтығы, өрескелдігi жоқ.
АҚАР-ШАҚАР #сын есім. 1. Ірілi-уақты, бірбіріне жалғасқан, ретсіз, iркестіркес. 2. Әркелкi, аралас-құралас, ала-құла. 3. Көп жанды, өрісi кеңейген, басы өскен.
АҚАРЛЫ-ШАҚАРЛЫ #сын есім. Көпжанды, өсіпөнген, аралас-құралас.
АЛҒАЙ-ШАЛҒАЙ #сын есім. Қырғиқабақ, дүрдараз, араз.
АЛҚАН-ШАЛҚАН #сын есім. сөйлеу. Алқа-салқа.
АПАҚ-ШАПАҚ #үстеу. Мәзмәйрам, мәре-сәре.
АППАЙ-ШАППАЙ #үстеу. Жан қинамай, әуреленбей, босқа, текке.
АРАҚ-ШАРАП [ #араб тілі. ] #зат есім. Жалпы iшімдік аталуы.
АРА-ШАЛА #үстеу. Қол қалт етіп босағанда, iс арасында, қол бос уақытта.
АРА-ШАЛА = #етістік. 1. Ара түсу, ажырату. 2. Сөзін сөйлеу, жақтасу, көмектесу, қорғау.
АРЫЗ-ШАҒЫМ #зат есім. 1. Наразылық, шағым. 2. Сот шешімін қайта қарауға өтініш. Арызшағымдарды қарау. Белгілі бір мекемеге келіп түскен арыз, өтініш, т. с. с. құжаттармен танысып, қойылған мәселелерді шешуді ойластыру.
АРЫЛДАСЫП-ШАРЫЛДАС = #етістік. Айқай ласу, бірбіріне жаман сөздер айту, ұрсысу.
АРЫП-ШАРША = #етістік. Жүдепжадау, қажу.
АСФАЛЬТ-ШАЙЫР #сын есім. геологиялық. Асфальтты, әрi шайырлы.
АС-ШАЙ #зат есім. Жеңілжелпi тағам.
АТАҚ-ШАТАҚ #зат есім. жергілікті сөз. Шиеленіскен дау, жанжал.
АТАРМАН-ШАБАРМАН #зат есім. #көнерген сөз. 1. Әскери атақ, лауазымды әскери адамдардың қызметін, тапсырмасын орындаушы кішi дәрежелi адамдар. 2. Қолшоқпар, сойылсоғар, «алып кел, шауып келдің адамы».
АТПАЙ-ШАППАЙ #үстеу. Атқан да, шапқан да жоқ, аспай-саспай, тып-тыныш.
АТ-ШАНА #зат есім. Ат жегілген шана; ат пен шана.
АТ-ШАПАН #зат есім. Құрметтi, сыйлы адамға берілетін сыйлық, тарту. Ат-шапан айып. Ескi әдет-ғұрып бойынша кінәлi адам төлейтін айып. Атшапанға iлік болды. Ат-шапан айып төледi.
АТЫП-ШАУЫП Мылтық садақпен атып, қылышпен шауып, қырыпжойып, жәбір көрсетіп.
АТЫСТЫРЫП-ШАБЫСТЫР = #етістік. Жауластыру, араздастыру.
АТЫС-ШАБЫС #зат есім. Кескілескен ұрыс, қырғын соғыс.
АТЫСЫП-ШАБЫС = #етістік. 1. Соғысу, кескілесу. 2. Ұрысыпталасу, араздасу.
АШУ-ШАМ #зат есім. Шамданған кейіп, ашу.
АШЫҚ-ШАШЫҚ #сын есім. Ашылған, шашылған; бейберекет.
АШЫЛЫП-ШАШЫЛ = #етістік. 1. Ашық-шашық, жалаңаштанып қалу. 2. Шашылу, ақтарылу, ретсіз жату. 3. #сөйлеу. Шығындалу, бар жинағанын шашу.
АШЫП-ШАШ = #етістік. Ашып тастау, шашу.
АШЫП-ШАШУ деген АШЫП-ШАШЫП #үстеу. Қалай болса солай, бейберекет.
ӘЛ-ШАМА #зат есім. 1. Күш-қуат, әл-дәрмен. 2. #ауыспалы мағына. Шама-шарық, қолдан келер iс.
БАҚАРЛЫ-ШАҚАРЛЫ #сын есім. Қым-қуыт, у-шулы.
БАҚА-ШАЯН #зат есім. 1. Бақа мен шаян т.б. ұсақ жәндіктер. 2. #ауыспалы мағына. Ұсақ бала-шаға.
БАҚ-ШАҚ #сын есім. Азан-қазан, шаң-шұң.
БАҚЫР-ШАҚЫР #зат есім. Айқай-ұйқай.
БАҚЫРЫП-ШАҚЫРЫП #үстеу. Қатты дауыстап, айғайлап.
БАҚЫРТЫП-ШАҚЫРТЫП #үстеу. Ойбайлатып, бақыртып, шырқыратып.
БАЛАЛЫ-ШАҒАЛЫ #сын есім. Үйлi-баранды, отбасы бар; балашағасы көп.
БАЛА-ШАҒА #зат есім. 1. Үй iшi, отбасы. 2. Кiшкентай балалар. Балашағаңның игілігін көр! #алғыс сөз. Бала өсіріп, жұмсап, қызығын көр, қуанышқа кенел деген мағынада. Балашағасын [ қатынбаласын ] шұбыртып. Қандай да бір нәрсені сұрауға, сұрануға балаларының, отбасының көптігін көрсетіп, сылтау етіп.
БАЛА-ШАҒАЛЫ #сын есім. 1. Отбасы үлкен, жас балалары көп. 2. Үйлi-жайлы, тұрмыс құрған, үйленген.
БАЛА-ШАҒАСЫЗ #сын есім. Үйленбеген, жалғыз басты.
БАЛТАЙ-ШАЛТАЙ #зат есім. #сөйлеу. Бос сөз.
БАЯ-ШАЯ : бая-шая болды [ шықты ]. Кү йіппісіп, шыж-быж болды. Бая-шая күн кештi. Шыж-быж, ашушаң, у-шу болып өмір сүрдi. Бая-шая шықты. Есi шықты, быжылдады.
БОРАНДЫ-ШАШЫНДЫ #сын есім. Желi, жауыншашыны көп.
БОРАН-ШАШЫН #зат есім. #сөйлеу. Бораны, қары аралас жауын-шашын.
БОРАН-ШАШЫНСЫЗ #сын есім. Бораншашыны жоқ.
БҰТТЫ-ШАТТЫ : бұтты-шатты болды. #сөйлеу. Шатпақтап былықты, әбден есi шығып, ебi қашты.
БҰТЫП-ШАТ = #етістік. Әр нәрсенi айтып шатпақтау.
БҰТЫП-ШАТУ деген БҮРІП-ШАНЫШ = #етістік. Қатты түйіліп, сұққылап, бүріп ауыру.
ДАУ-ШАР #зат есім. 1. құқық Жанжал, талас-тартыс, керіс. 2. Ағайын, үй-iшi, ауыл арасындағы дау-дамай, талас. Даушарға араласпады. Дауталастан өзін сырт ұстады.
ЕГІНДІК-ШАБЫНДЫҚ #зат есім. Егін егуге, шөп шабуға ыңғайлы құнарлы жер.
ЕРЕЖЕ-ШАРТ #зат есім. Белгілі тертіп, істі жүзеге асыру үшін керек жағдай.
ЖАНЖАЛ-ШАТАҚ #зат есім. Дау-жанжал, ұрыс-керіс.
ЖАҢБЫРЛЫ-ШАШЫНДЫ #сын есім. Ауа райы қолайсыз, жауынды-шашынды.
ЖАҢБЫР-ШАШЫН #зат есім. Жауын, аспаннан бөлінетін су тамшысы.
ЖАУЫНДЫ-ШАШЫНДЫ #сын есім. Жауыншашыны көп, жаңбыры мол.
ЖАУЫН-ШАШЫН #зат есім. Жаңбыр, қар, т.б. атмосфералық тосап.
ЖАУЫН-ШАШЫНДЫ #сын есім. Жауыншашыны мол, жаңбырлы.
ЖАУЫН-ШАШЫНСЫЗ #сын есім. Жауыншашыны жоқ, жаңбырсыз.
ЖУЫНЫП-ШАЙЫН = #етістік. Бетіқолын, үстібасын жуу, тазару.
ЖУЫНЫП-ШАЙЫНУ деген ЖУЫП-ШАЙ = #етістік. 1. Жуу, тазарту. 2. #ауыспалы мағына. Кінәні, сөзді жұмсарту, жеңілдету. Жуыпшайып жіберді. Ештеңе болмағандай қылды.
ЖЫЛАН-ШАЯН #зат есім. Жылан, шаян сияқты улы, шаққыш жәндіктердің жалпы атауы.
ЖЫН-ШАЙТАН #зат есім. 1. Жын-шайтан, албасты, пері сияқты қас күштердің жиынтығы. 2. #ауыспалы мағына. Адамды жаман жолға бағыттайтын азғырушы, әзәзіл. Жыншайтанның ойнағы. У-шулы, астаң-кестең, ойынсауықты орта. Жыншайтанын шақырды. Жынданды, құтырды, долданды.
ЗӘУ-ШАЙТАН #үстеу. сөйлеу. Зәуі-шайтан (АЛДА-ЖАЛДА, ілуде, анда-санда).
ЗӘУІ-ШАЙТАН #үстеу. Алда-жалда, әлдеқалай, кездейсоқ.
ЗОНД-ШАР #зат есім. #физикалық. Ауа қабатын (атмосфераны) зерттейтін аспап.
КӘЛАМ-ШАРИФ #зат есім.#діни. Қасиетті сөз, қасиетті кітап дегенді білдіретін Құранның бір теңеу аты.
КӘЛӘМ-ШАРИФ #зат есім.#діни. Кәлам-шариф.
КЕМПІР-ШАЛ #зат есім. Онша ұнатпай айтылатын жасы келген, қартайған әйелдер мен еркектер деген мағынадағы сөз.
КЕРІС-ШАЛЫС #сын есім. Қажасқан жекіріс, ұрыс-керіс.
КИМЕШЕК-ШАРШЫ #зат есім. #этнографиялық. Әйелдердің кимешек, шаршы сияқты баскиімдері.
КӨН-ШАРЫҚ <ері қара (өгіз, жылқы, түйе) малдың илемеген мойын, сауыр, мойнақ т.б. терісінен жасалған ең қарапайым (орақ орғанда, шөп шапқанда, жаяу мал баққанда киетін) аяқ киімдердің бір түрі>.
КІР-ШАҢ #зат есім. Кiртозаң, шаң-тозаң.
ҚАЙЛА-ШАРҒЫ #зат есім. ескі #кітабистиль. Амал, айла-әрекет.
ҚАЙЫР-ШАПАҒАТТЫ #сын есім. Рақымды, жақсылық жасаушы, мейірімді.
ҚАҚАЛА-ШАШАЛА #үстеу. Тамағынан өтпей, булығып, қақалып.
ҚАҚАЛЫП-ШАШАЛ = #етістік. Бірдеңеге булыға жөтелу.
ҚАҚАЛЫП-ШАШАЛУ деген ҚАНТ-ШАЙ #зат есім. Шай жабдығына қажетті заттар.
ҚАНТ-ШАЙЛЫҚ #сын есім. Қант және шайға жарарлық.
ҚИЯН-ШАЛҒАЙ #зат есім. Алыс, шалғай жер, жер түбі.
ҚОРА-ШАРБАҚ #зат есім. Үй айналасындағы қоршау, шарбақ.
ҚУАНЫШ-ШАТТЫҚ #зат есім. Қуаныш пен шаттық, көңілділік, шат-шадыман сезім.
МЕЙІР-ШАПАҒАТ #зат есім. Рақым, қайырым, ықылас-ілтипат.
МЕЙІР-ШАПАҒАТСЫЗ #сын есім. Рақымсыз, қайырымсыз, ықыласілтипатсыз.
© 2021. Wonder Words
Институт интеллектуальных технологий