Толковый словарь казахского языка: Бастан>
БАСТА #үстеу. сөйлеу. Әуелде, алғаш.
БАСТА = #етістік. 1. Соңына ерту, басшылық ету. 2. Бiр iстің жүзеге асуына қиындық болу, iстi қозғалысқа түсіру, iлгерi жылжыту. 3. #ауыспалы мағына. Шақыру, жетелеу, жеткізу. 4. Бiр нәрсенi ұйымдастырып, ашып беру. 5. Бiр iске кірісу, қолға алу. 6. Белгілi бір iсәрекеттің басталу шегін білдіретін көмекшi етістік.
БАСТАБЫНДА #үстеу. сөйлеу. Басында, бастапқыда.
БАСТАҚ #сын есім. Бөгде, бөтен, өзге.
БАСТАЛ = #етістік. 1. Бiр нәрсенің iске қосылуы, шараның қолға алынуы. 2. Оқиға, iсшара немесе салтанатты рәсімдердің немесе тағы басқа. ал ғашқы сәтінің өтуi. 3. Үздіксіз процестің немесе табиғат құбылыстарының алғашқы шегінің, бастапқы кезеңінің өтуi. 4. Қандай да бір көңілкүйдің немесе жағдайдың қалыптасуы. 5. #ауыспалы мағына. Алдында тұру, бастап тұру.
БАСТАЛАС #зат есім. Дау-дамай, өршіген жанжал, кек.
БАСТАЛАСТЫҚ #зат есім. Басталас болушылық.
БАСТАЛУ деген БАСТАМА 1#омоним #зат есім. 1. Бiр нәрсенің, iстің басы, ең алғашқы ұйытқысы. 2. Әдеби немесе музыкалық шығарманың басы. 3. #ауыспалы мағына. Бiр нәрсенің бастауы, қайнар көзi, түптамыры, негізi. Бастама көтерді. Жаңалыққа басшы, мұрындық болды, жаңа іске үндеді. Бастама топ. Алғашқы құрылған ұйымдастыру тобы.
БАСТАМА 2#омоним: бастама мәсi. Ескi қонышқа жаңадан бас салып тігілген мәсi.
БАСТАМАЛЫ бастамалы етік. Ескi қонышқа жаңадан бас салып тігілген етік.
БАСТАМАШЫ #зат есім. Бiр iстің бастаушысы, ұйтқысы.
БАСТАМАШЫЛ #сын есім. Жаңалыққа құмар, жаңалықты қолдаушы, ұйымдастырғыш, бір нәрсенi жаңадан қолға алғыш.
БАСТАМАШЫЛДЫҚ #зат есім. 1. Бастамашыл болушылық. 2. #психологиялық. <франц. inіtіаtіve> Ісәрекеттің жаңа түріне iшкi түрткi, қандай да бір iске бастаушылық рөл.
БАСТАМАШЫЛЫҚ #зат есім. 1. Ісәрекеттегi алғашқылық, біріншілік. 2. Белсенділік, бір нәрсенi бастауға ынталы болушылық.
БАСТАН 1#омоним #зат есім. Бастаңғы.
БАСТАН 2#омоним #үстеу. Бас кезінен, бастапқы мезгілден, әуелден.
БАСТАН = #етістік. 1. Өсімдіктің бас байлауы. 2. Бiр нәрсенің басы сияқтану.
БАСТАН-АЯҚ #үстеу. 1. Баскиімінен бастап аяқкиімге дейін, үстi-басы. 2. Алғашқы жолдарынан бастап соңына дейін. 3. #ауыспалы мағына. Бәрін түп-түгел, бүгешігесіне дейін, түк қалдырмай. 4. #ауыспалы мағына. Мәнжайды жасырмай, тәптіштеп.
БАСТАНДЫР = #етістік. Жастарды жиып, бас таңғы жасау.
БАСТАНДЫРУ деген БАСТАНУ деген БАСТАНШЫЛ #сын есім. Бастаңғы ұйымдастырғыш, бастаңғышыл.
БАСТАҢҒЫ #зат есім. #этнографиялық. Үлкендер жол жүріп кеткенде қалған қызкеліншектердің бас қосып тамақ әзірлеп, ойын-сауық құруы.
БАСТАҢҒЫЛАС #сын есім. Бiр бастаңғыда болған, сырлас.
БАСТАПҚЫ #сын есім. Әуелгi, алғашқы, алдыңғы. Бастапқы баға. #экономикалық. Бұрынгы, алғашқы, әуелгi баға. Бастапқы бет. #информатикалық. Сервермен байланыс жасаған кезде онда орналасқан кез кел ген мәліметтің ең алғашқы, яғни біріншi бетi. Бастапқы деңгей. Алғашқы, біріншi саты, алғашқы кезек. Бастапқы жағдай. #әскери сөз. Шабуылдау үшін бастапқы ауданда жауынгерлік міндеттi шешуге арналған әскерлерге тәуелдi жағдай. Бастапқы жазба. #информатикалық. <ағыл. sоurсe reсоrd> Қолданбалы бағдарламада берілген меліметтер ретінде қолданылатын файл жазба сы. Бастапқы жүктеу. #информатикалық. Құрылғының берілген жағдайда өздігінен өтуіне мүмкіндік беретін процедура, операциялық жүйенің бастап қы бөлігін жүктеу процедурасы. Бастапқы кез. Алғашында, алғашқы уақыт. Бастапқы кезең. Алдыңғы кезең, әуелгi шақ. Бастапқы қалып. Бұрынғы қалып, алдыңғы тұрпат. Бастапқы құн. #экономикалық. Негізгi құралжабдықты сату мен сатып алуға жұмсалған шығындардың, қорларды тиістi жеріне жеткізу және құрастыру шығындарының нақты сомасынан құралатын құн. Бастапқы позиция. Ұрыстық реттердің жасырын орналасуын және олардың ал ға тез жылжуын қамтамасыз ететін жаяу әскерлер, танктер мен өздігінен жүретін артиллериялык, қондырғылар үшін бастапқы ауданда жасалатын позиция. Бастапқы файл. #информатикалық. <ағыл. sоurсe fіle> Алғашқы бағдарлама жазылып сақталған негізгi мәтіндік файл.
БАСТАПҚЫДА #үстеу. Әуелде, басында.
БАСТАПҚЫДАЙ #сын есім. Бастапқы кездегідей, әуелгідей, алғашқыдай.
БАСТАРД #зат есім. #зоологиялық. Алыс будан; алыс туысты жануарларды өзара будандастыру нәтижесінде алынатын ұрпақтың жалпы атауы.
БАСТАС 1#омоним #сын есім. Сырлас, мұңдас, қатар өскен құрбы.
БАСТАС 2#омоним #сын есім. Көршілес, қоңсылас.
БАСТАС = #етістік. Бiр iстi бастауға көмектесу, бірлесе бастау.
БАСТАСТЫҚ #зат есім. Бастас болушылық.
БАСТАСУ деген БАСТАСЫ #зат есім. Сырлас, мұңдас, қатар өсен құрбы.
БАСТАТ = #етістік. 1. Бiр iстi біреу арқылы қолға алдыру, бір нәрсеге өзге адамды кірістіру. 2. Бiріншi жүргізу, алға түсіру.
БАСТАТТЫР = #етістік. Бiр шараны екіншi адам арқылы үшіншi адамның қолына алдыру, соны iске кірістіру.
БАСТАТТЫРУ деген БАСТАТУ деген БАСТАУ 1#омоним #зат есім. 1. Бұлақ, өзен суының басталатын жерi, көзi, тұма. 2. #ауыспалы мағына. Бiр iстің басы, алғашқы сәтi, бастау алған жерi. Бастау алды [ алу ]. Басталды, шықты. Бастау алады. Шығады, басталады. Бастау көзi. Басталған жерi, шыққан тегi.
БАСТАУ 2#омоним #зат есім. #сөйлеу. Бастауыш.
БАСТАУ 3#омоним деген БАСТАУДАЙ #сын есім. Бастау сияқты.
БАСТАУЛЫ #сын есім. Бастауы бар.
БАСТАУСЫЗ #сын есім. 1. Басталмаған, қолға алынбаған, бастапқы қалпында. 2. Пайдаланылмаған, қолданылмаған.
БАСТАУХАТ #зат есім. Көне қолжазбалар, жазба ескерткіштер, тарихи құжаттар.
БАСТАУШЫ #зат есім. 1. Жетекшілік, басшылық етушi. 2. Бiр нәрсенің ұйымдастырушысы, ұйытқысы. 3. Бағыт сілтеушi, жол көрсетушi.
БАСТАУШЫЛЫҚ #зат есім. Белгілi бір процестi бастап берушi.
БАСТАУЫШ 1#омоним #сын есім. Кiшi, төмен, алғашқы. Бастауыш білім. #педагогикалық. Бiлім беру жүйесінің алғашқы сатысында меңгерілетін дағды мен ұғымдардың, алғашқы білімнің жиынтық атауы. Бастауыш мектеп. #педагогикалық. Мектептің ең төменгi, төрт сыныптан тұратын алғашқы сатысы. Бас тауыш мектеп жасы. #педагогикалық. Баланың бастауыш мектепте оқу кезеңіне сәйкес жасы. Бастауыш сынып. #педагогикалық. Орта мектептің алғашқы төрт жылдық мектебіндегi сынып.
БАСТАУЫШ 2#омоним #зат есім. #лингвистикалық. Кiм? не? деген сұрақтарға жауап беретін сөйлемнің тұрлаулы мүшесi.
БАСТАУЫШСЫЗ #сын есім. линг. Бастауышы жоқ.
БАСТАУЫШТЫҚ #сын есім. Бастауышқа тән, соған қатысты.
БӨТЕН-БАСТАҚ #сын есім. 1. Басқа, өзге, бөгде. 2. Басы артық, бөтен.
БАСТА = #етістік. 1. Соңына ерту, басшылық ету. 2. Бiр iстің жүзеге асуына қиындық болу, iстi қозғалысқа түсіру, iлгерi жылжыту. 3. #ауыспалы мағына. Шақыру, жетелеу, жеткізу. 4. Бiр нәрсенi ұйымдастырып, ашып беру. 5. Бiр iске кірісу, қолға алу. 6. Белгілi бір iсәрекеттің басталу шегін білдіретін көмекшi етістік.
БАСТАБЫНДА #үстеу. сөйлеу. Басында, бастапқыда.
БАСТАҚ #сын есім. Бөгде, бөтен, өзге.
БАСТАЛ = #етістік. 1. Бiр нәрсенің iске қосылуы, шараның қолға алынуы. 2. Оқиға, iсшара немесе салтанатты рәсімдердің немесе тағы басқа. ал ғашқы сәтінің өтуi. 3. Үздіксіз процестің немесе табиғат құбылыстарының алғашқы шегінің, бастапқы кезеңінің өтуi. 4. Қандай да бір көңілкүйдің немесе жағдайдың қалыптасуы. 5. #ауыспалы мағына. Алдында тұру, бастап тұру.
БАСТАЛАС #зат есім. Дау-дамай, өршіген жанжал, кек.
БАСТАЛАСТЫҚ #зат есім. Басталас болушылық.
БАСТАЛУ деген БАСТАМА 1#омоним #зат есім. 1. Бiр нәрсенің, iстің басы, ең алғашқы ұйытқысы. 2. Әдеби немесе музыкалық шығарманың басы. 3. #ауыспалы мағына. Бiр нәрсенің бастауы, қайнар көзi, түптамыры, негізi. Бастама көтерді. Жаңалыққа басшы, мұрындық болды, жаңа іске үндеді. Бастама топ. Алғашқы құрылған ұйымдастыру тобы.
БАСТАМА 2#омоним: бастама мәсi. Ескi қонышқа жаңадан бас салып тігілген мәсi.
БАСТАМАЛЫ бастамалы етік. Ескi қонышқа жаңадан бас салып тігілген етік.
БАСТАМАШЫ #зат есім. Бiр iстің бастаушысы, ұйтқысы.
БАСТАМАШЫЛ #сын есім. Жаңалыққа құмар, жаңалықты қолдаушы, ұйымдастырғыш, бір нәрсенi жаңадан қолға алғыш.
БАСТАМАШЫЛДЫҚ #зат есім. 1. Бастамашыл болушылық. 2. #психологиялық. <франц. inіtіаtіve> Ісәрекеттің жаңа түріне iшкi түрткi, қандай да бір iске бастаушылық рөл.
БАСТАМАШЫЛЫҚ #зат есім. 1. Ісәрекеттегi алғашқылық, біріншілік. 2. Белсенділік, бір нәрсенi бастауға ынталы болушылық.
БАСТАН 1#омоним #зат есім. Бастаңғы.
БАСТАН 2#омоним #үстеу. Бас кезінен, бастапқы мезгілден, әуелден.
БАСТАН = #етістік. 1. Өсімдіктің бас байлауы. 2. Бiр нәрсенің басы сияқтану.
БАСТАН-АЯҚ #үстеу. 1. Баскиімінен бастап аяқкиімге дейін, үстi-басы. 2. Алғашқы жолдарынан бастап соңына дейін. 3. #ауыспалы мағына. Бәрін түп-түгел, бүгешігесіне дейін, түк қалдырмай. 4. #ауыспалы мағына. Мәнжайды жасырмай, тәптіштеп.
БАСТАНДЫР = #етістік. Жастарды жиып, бас таңғы жасау.
БАСТАНДЫРУ деген БАСТАНУ деген БАСТАНШЫЛ #сын есім. Бастаңғы ұйымдастырғыш, бастаңғышыл.
БАСТАҢҒЫ #зат есім. #этнографиялық. Үлкендер жол жүріп кеткенде қалған қызкеліншектердің бас қосып тамақ әзірлеп, ойын-сауық құруы.
БАСТАҢҒЫЛАС #сын есім. Бiр бастаңғыда болған, сырлас.
БАСТАПҚЫ #сын есім. Әуелгi, алғашқы, алдыңғы. Бастапқы баға. #экономикалық. Бұрынгы, алғашқы, әуелгi баға. Бастапқы бет. #информатикалық. Сервермен байланыс жасаған кезде онда орналасқан кез кел ген мәліметтің ең алғашқы, яғни біріншi бетi. Бастапқы деңгей. Алғашқы, біріншi саты, алғашқы кезек. Бастапқы жағдай. #әскери сөз. Шабуылдау үшін бастапқы ауданда жауынгерлік міндеттi шешуге арналған әскерлерге тәуелдi жағдай. Бастапқы жазба. #информатикалық. <ағыл. sоurсe reсоrd> Қолданбалы бағдарламада берілген меліметтер ретінде қолданылатын файл жазба сы. Бастапқы жүктеу. #информатикалық. Құрылғының берілген жағдайда өздігінен өтуіне мүмкіндік беретін процедура, операциялық жүйенің бастап қы бөлігін жүктеу процедурасы. Бастапқы кез. Алғашында, алғашқы уақыт. Бастапқы кезең. Алдыңғы кезең, әуелгi шақ. Бастапқы қалып. Бұрынғы қалып, алдыңғы тұрпат. Бастапқы құн. #экономикалық. Негізгi құралжабдықты сату мен сатып алуға жұмсалған шығындардың, қорларды тиістi жеріне жеткізу және құрастыру шығындарының нақты сомасынан құралатын құн. Бастапқы позиция. Ұрыстық реттердің жасырын орналасуын және олардың ал ға тез жылжуын қамтамасыз ететін жаяу әскерлер, танктер мен өздігінен жүретін артиллериялык, қондырғылар үшін бастапқы ауданда жасалатын позиция. Бастапқы файл. #информатикалық. <ағыл. sоurсe fіle> Алғашқы бағдарлама жазылып сақталған негізгi мәтіндік файл.
БАСТАПҚЫДА #үстеу. Әуелде, басында.
БАСТАПҚЫДАЙ #сын есім. Бастапқы кездегідей, әуелгідей, алғашқыдай.
БАСТАРД #зат есім. #зоологиялық. Алыс будан; алыс туысты жануарларды өзара будандастыру нәтижесінде алынатын ұрпақтың жалпы атауы.
БАСТАС 1#омоним #сын есім. Сырлас, мұңдас, қатар өскен құрбы.
БАСТАС 2#омоним #сын есім. Көршілес, қоңсылас.
БАСТАС = #етістік. Бiр iстi бастауға көмектесу, бірлесе бастау.
БАСТАСТЫҚ #зат есім. Бастас болушылық.
БАСТАСУ деген БАСТАСЫ #зат есім. Сырлас, мұңдас, қатар өсен құрбы.
БАСТАТ = #етістік. 1. Бiр iстi біреу арқылы қолға алдыру, бір нәрсеге өзге адамды кірістіру. 2. Бiріншi жүргізу, алға түсіру.
БАСТАТТЫР = #етістік. Бiр шараны екіншi адам арқылы үшіншi адамның қолына алдыру, соны iске кірістіру.
БАСТАТТЫРУ деген БАСТАТУ деген БАСТАУ 1#омоним #зат есім. 1. Бұлақ, өзен суының басталатын жерi, көзi, тұма. 2. #ауыспалы мағына. Бiр iстің басы, алғашқы сәтi, бастау алған жерi. Бастау алды [ алу ]. Басталды, шықты. Бастау алады. Шығады, басталады. Бастау көзi. Басталған жерi, шыққан тегi.
БАСТАУ 2#омоним #зат есім. #сөйлеу. Бастауыш.
БАСТАУ 3#омоним деген БАСТАУДАЙ #сын есім. Бастау сияқты.
БАСТАУЛЫ #сын есім. Бастауы бар.
БАСТАУСЫЗ #сын есім. 1. Басталмаған, қолға алынбаған, бастапқы қалпында. 2. Пайдаланылмаған, қолданылмаған.
БАСТАУХАТ #зат есім. Көне қолжазбалар, жазба ескерткіштер, тарихи құжаттар.
БАСТАУШЫ #зат есім. 1. Жетекшілік, басшылық етушi. 2. Бiр нәрсенің ұйымдастырушысы, ұйытқысы. 3. Бағыт сілтеушi, жол көрсетушi.
БАСТАУШЫЛЫҚ #зат есім. Белгілi бір процестi бастап берушi.
БАСТАУЫШ 1#омоним #сын есім. Кiшi, төмен, алғашқы. Бастауыш білім. #педагогикалық. Бiлім беру жүйесінің алғашқы сатысында меңгерілетін дағды мен ұғымдардың, алғашқы білімнің жиынтық атауы. Бастауыш мектеп. #педагогикалық. Мектептің ең төменгi, төрт сыныптан тұратын алғашқы сатысы. Бас тауыш мектеп жасы. #педагогикалық. Баланың бастауыш мектепте оқу кезеңіне сәйкес жасы. Бастауыш сынып. #педагогикалық. Орта мектептің алғашқы төрт жылдық мектебіндегi сынып.
БАСТАУЫШ 2#омоним #зат есім. #лингвистикалық. Кiм? не? деген сұрақтарға жауап беретін сөйлемнің тұрлаулы мүшесi.
БАСТАУЫШСЫЗ #сын есім. линг. Бастауышы жоқ.
БАСТАУЫШТЫҚ #сын есім. Бастауышқа тән, соған қатысты.
БӨТЕН-БАСТАҚ #сын есім. 1. Басқа, өзге, бөгде. 2. Басы артық, бөтен.
© 2021. Wonder Words
Институт интеллектуальных технологий