Толковый словарь казахского языка: Арқала>
АРҚАЛ 1#омоним #зат есім. #зоологиялық. <лат. оvіsvіgnei аrсаl Еversmаnn> Азияның далалы жерін мекендейтін үлкен, иір мүйіздi жабайы қойдың бір түрi.
АРҚАЛ 2#омоним #зат есім. #өсімдік. <лат. cnісus> Кникус туысына жататын өсімдік.
АРҚАЛА = #етістік. 1. Бiр затты арқаға салып көтеру. 2. Баланы арқаға мінгізіп, көтеру. 3. Жүгін өзімен бірге алып жүру, артыныптартыну. 4. #ауыспалы мағына. Пайдалану, сену, арқа тұту. Арқалап алды. Арқасына мінгіздi.
АРҚАЛАЙ #үстеу. Арқасына салып, арқасына салу арқылы.
АРҚАЛАН = #етістік. 1. Көтеру, алып жүру. 2. #ауыспалы мағына. Сенім арту, сүйеніш ету, сену, пайдалану. 3. Шабыттану, ерекше, лап еткен қызбалық, еліргіш күштің туындауы.
АРҚАЛАНДЫР = #етістік. 1. Жүк арту. 2. #ауыспалы мағына. Ерекше, лап еткен қызбалық, еліргіш күш тудыру.
АРҚАЛАС = #етістік. 1. Көтерісу, алып жүрісу, көмектесу. 2. #ауыспалы мағына. Тауқыметтi, ауыртпашылықты, қиындықты бөлісу, бірбіріне сүйеніш болу.
АРҚАЛАСУ деген АРҚАЛАТ = #етістік. 1. Көтерту, алып жүргi-зу, арқасына салдыру. 2. Арқасына мінгіздіру. 3. #ауыспалы мағына. Мойнына арту, міндеттендіру. 4. Басынан өткерту, қиындығын көтерту.
АРҚАЛАТУ деген АРҚАЛАУ деген АРҚАЛЫ #сын есім. 1. Арқа тірегішi бар. 2. Арқа тұсы, жоны ерекше дамыған, көзге түсетін (ЖАН-ЖАНУАР). 3. #ауыспалы мағына. Белдi, көрнектi, белгілi. 4. #ауыспалы мағына. Сыйлы, ерекше құрмет белгісi ретінде. 5. Кейбір дарынды адамдарға тән ерекше еліргіш, қызбалығы бар; қозбалы. Арқалы жігіт. Айрықша қасиетті, күшжігері мол, адуын мінезді, өр жігіт.
АРҚАЛЫҚ #зат есім. 1. #құрылыс. Үйдің төбесіне көлденең салынатын білеу, бел ағаш. 2. Орындықтың және тағы басқа. заттардың арқа тірейтін жерi, сүйенішi. 3. #қолөнер. Бесіктің екi басын көтеріп тұратын білеу, қондырғы. 4. #географиялық. Таудың сырт жағы. 5. #техникалық. Қандай да бір құрылымдардың, құралдың құрылымдық бөліктерінің тіреуішi. 6. кәс. Аудың үстіңгi арқаны. 7. #кен ісі. Шеген жүйесін орнықтыландыру үшін қазба бойына орналастырылатын шегеннің жақтаулы элементi. 8. Ұзындығы бір метрдей болатын, диаметрi үш сантиметр шамасындағы өрмек тоқуда қолданылатын таяқ.
АРҚАЛЫҚСЫЗ #сын есім. Арқалығы жоқ.
АРҚАЛЫҚТАЙ #сын есім. Сүйенішіндей, таянышы, арқа тұтатындай.
АРҚАЛ 2#омоним #зат есім. #өсімдік. <лат. cnісus> Кникус туысына жататын өсімдік.
АРҚАЛА = #етістік. 1. Бiр затты арқаға салып көтеру. 2. Баланы арқаға мінгізіп, көтеру. 3. Жүгін өзімен бірге алып жүру, артыныптартыну. 4. #ауыспалы мағына. Пайдалану, сену, арқа тұту. Арқалап алды. Арқасына мінгіздi.
АРҚАЛАЙ #үстеу. Арқасына салып, арқасына салу арқылы.
АРҚАЛАН = #етістік. 1. Көтеру, алып жүру. 2. #ауыспалы мағына. Сенім арту, сүйеніш ету, сену, пайдалану. 3. Шабыттану, ерекше, лап еткен қызбалық, еліргіш күштің туындауы.
АРҚАЛАНДЫР = #етістік. 1. Жүк арту. 2. #ауыспалы мағына. Ерекше, лап еткен қызбалық, еліргіш күш тудыру.
АРҚАЛАС = #етістік. 1. Көтерісу, алып жүрісу, көмектесу. 2. #ауыспалы мағына. Тауқыметтi, ауыртпашылықты, қиындықты бөлісу, бірбіріне сүйеніш болу.
АРҚАЛАСУ деген АРҚАЛАТ = #етістік. 1. Көтерту, алып жүргi-зу, арқасына салдыру. 2. Арқасына мінгіздіру. 3. #ауыспалы мағына. Мойнына арту, міндеттендіру. 4. Басынан өткерту, қиындығын көтерту.
АРҚАЛАТУ деген АРҚАЛАУ деген АРҚАЛЫ #сын есім. 1. Арқа тірегішi бар. 2. Арқа тұсы, жоны ерекше дамыған, көзге түсетін (ЖАН-ЖАНУАР). 3. #ауыспалы мағына. Белдi, көрнектi, белгілi. 4. #ауыспалы мағына. Сыйлы, ерекше құрмет белгісi ретінде. 5. Кейбір дарынды адамдарға тән ерекше еліргіш, қызбалығы бар; қозбалы. Арқалы жігіт. Айрықша қасиетті, күшжігері мол, адуын мінезді, өр жігіт.
АРҚАЛЫҚ #зат есім. 1. #құрылыс. Үйдің төбесіне көлденең салынатын білеу, бел ағаш. 2. Орындықтың және тағы басқа. заттардың арқа тірейтін жерi, сүйенішi. 3. #қолөнер. Бесіктің екi басын көтеріп тұратын білеу, қондырғы. 4. #географиялық. Таудың сырт жағы. 5. #техникалық. Қандай да бір құрылымдардың, құралдың құрылымдық бөліктерінің тіреуішi. 6. кәс. Аудың үстіңгi арқаны. 7. #кен ісі. Шеген жүйесін орнықтыландыру үшін қазба бойына орналастырылатын шегеннің жақтаулы элементi. 8. Ұзындығы бір метрдей болатын, диаметрi үш сантиметр шамасындағы өрмек тоқуда қолданылатын таяқ.
АРҚАЛЫҚСЫЗ #сын есім. Арқалығы жоқ.
АРҚАЛЫҚТАЙ #сын есім. Сүйенішіндей, таянышы, арқа тұтатындай.
© 2021. Wonder Words
Институт интеллектуальных технологий