Толковый словарь

Толковый словарь казахского языка: Алайт>

АЛАЙ 1#омоним #зат есім. #малшаруашылық. Ұяң жүндi қой тұқымының бір түрi.
АЛАЙ 2#омоним #шылау. сөйлеу. Алайда шылауының қысқартылып айтылған түрi.
АЛАЙ = #етістік. 1. Көз шарасының кеңеюi, көздің аларуы. 2. #ауыспалы мағына. Жақтырмай, ұнатпай едірейе қарау.
АЛАЙ-БҰЛАЙ #үстеу. Олай-бұлай, біресе олай, біресе бұлай. Алай-бұлай болса. #сөйлеу. Алда-жалда, жазатайым өліп кетсе, о дүниелік болып кеткен жағ дайда. Алайпұлай болса. #жергілікті сөз. Алай-бұлай болса.
АЛАЙДА #шылау. Дегенмен, бірақ та, сөйтсе де, сонда да, әйткенмен.
АЛАЙДА-БҰЛАЙ #үстеу. Олай да бұлай, әрлi-берлi.
АЛАЙ-ДҮЛЕЙ #үстеу. сөйлеу. Алай-түлей.
АЛАЙТ = #етістік. Көзін аларту, көз шарасын үлкейту.
АЛАЙТУ деген АЛАЙ-ТҮЛЕЙ #үстеу. 1. Астан-кестен, ұйқы-тұйқы, әлем-тапырақ, ойран-топыр. 2. #ауыспалы мағына. Қатты толқу, iшкi сезім әсерінен түскендегi күйіпжану. Алай-түлей [ дүлей ] болды. Астанкестенi, ұйқытұйқысы шықты. Алай-түлей боран [ дауыл ]. Ұйтқып немесе боратып соққан қатты жел. Алай-түлей түтеген боран. Ұйытқыған немесе боратып соққан қатты жел.