Толковый словарь казахского языка: Қылти>
ҚЫЛТИЫП-ҚЫЛТИЫП #үстеу. Әр жерден бір көрініп.
ҚЫЛТ-ҚЫЛТ елік. Тез қозғалған қимыләрекетті бейелейтін сөз. Қылт-қылт етті. Төбесі анда-санда бір көрінді.
ҚЫЛТЫҢ-ҚЫЛТЫҢ #еліктеуіш сөз. Қайта-қайта қылт-қылт еткен қимылқозғалысты бейнелейтін сөз. Қылтың-қылтың етті. Әлсінәлсін қылтыңдап көрініп қалды. Қылтыңқылтыңы жоқ. Бірсөзді, бірбеттік.
ҚЫЛТ елік. Табан астында, лезде болатын қимылды білдіретін сөз. Қылт еткізбеді. Бұлжытпай таныды, тап басты. Қылт еткізбес. Сезімтал, аңдағыш. Қылт етті. а) Қылаң етіп, көрініп қалды. ә) Реніш білдірді, кенеттен бұртия қалды.
ҚЫЛТА 1#омоним #зат есім. Мал аяғының бірнеше буыннан тұратын күрделі тұсы, тізенің астыңғы жағындағы әлсіз сіңір, тірсек. Қылтасын қиды. Желкесін үзді, көзін құртты.
ҚЫЛТА 2#омоним #зат есім. 1. Бұрылысты, қалтарысты тар жер, шатқал. 2. Екі құрлықты бірінебірін немесе түбекті құрлықпен жалғастыратын жердің ені, тар тұсы, мойнақ. Қылта мойын. Жіңішке, әлсіз мойын.
ҚЫЛТАЛАН = #етістік. Жіңішке тарту, тарамдалу.
ҚЫЛТАЛАНУ деген ҚЫЛТАЛАУ #сын есім. Енсіздеу, тарлау.
ҚЫЛТАМАҚ #зат есім. #медициналық. Өңеште болатын қатерлі ісік; тамақтан ас өтпей қалатын ауру.
ҚЫЛТАМОЙНАҚ #зат есім. 1. #географиялық. Құрлықтың едәуір мөлшердегі екі бөлігін немесе екі материкті жалғастыратын енсіз құрлық жолағы. 2. #су шаруашылық. Салынып жатқан гидротехникалық құрылыстарды су басып қалмау үшін топырақпен қоршап жасалатын үйінді жал.
ҚЫЛТАМЫР 1#омоним #зат есім. #өсімдік. Батпақты жерлерде өсетін, сабағы жуандау, ал тамырлары өте жіңішке, әрі көп шөптесін өсімдік..
ҚЫЛТАМЫР 2#омоним #зат есім. биологиялық. <лат. vаs, vаsіs – тамыр, cаpіllus– түк> Өте жіңішке, ұсақ, қабырғасы тым жұқа қан тамыры. Қылтамыр суы. #су шаруашылық. <лат. cаpіllаrіxs> Таужыныстардың қуыстарында, бос түтікшелерде беттік тартылыс күші ұстап тұратын жерасты сулары.
ҚЫЛТАН #зат есім. #сөйлеу. 1. Қылпық. 2. Балықтың қылқаны, ұсақ сүйек.
ҚЫЛТАНАҚ 1#омоним #зат есім. #өсімдік. <лат. lусоpоdіасeаe> Басында масақшасы болатын, қияғы таспа тәрізді, құмды, тасты жерлерде өсетін тік сабақты шөптесін өсімдік.
ҚЫЛТАНАҚ 2#омоним #зат есім. 1. Дақылды өсімдіктердің масағы мен селеу басына бітетін жіңішке қылтық. 2. #сөйлеу. Қылқан. 3. #сөйлеу. Қылпық.
ҚЫЛТАНАҚ 3#омоним #зат есім. #зоологиялық. Омыртқасыз жануарлар сірқабығының қозғалмайтын немесе қозғалатын, тұтас не іші қуыс, қорғаныш не сезу қызметтерін атқаратын өсінділері.
ҚЫЛТАНАҚСЫЗ #зат есім. #өсімдік. Күздік бидайдың бір сорты.
ҚЫЛТАНАҚТА 1#омоним = #етістік. 1. Балық етіндегі ұсақ сүйек талшықтарын ажырату, бөліп шығару. 2. Тамаққа балық сүйегі тұрып қалып, қақалу.
ҚЫЛТАНАҚТА 2#омоним = #етістік. Әр жерден қылтиып көріне бастау.
ҚЫЛТАНАҚТАЙ #сын есім. 1. Тікірейген қатты. 2. #ауыспалы мағына. Қылдай, құрттай; зәредей.
ҚЫЛТАНАҚТАН = #етістік. Әр жерден қылтиып көріну.
ҚЫЛТАНАҚТАНУ деген ҚЫЛТАНАҚТАУ деген ҚЫЛТАНАҚТЫ #сын есім. Қылтанағы бар, қылтанағы көп. Қылтанақты балықтар. #зоологиялық. <лат. teleоstei> Сәуле қанатты балықтардың тобы. Қылтанақты дәлен. #өсімдік. <лат. оsmоrhіza аrіstаta>. Биіктігi 30–80 см, сабағы жіңішке, жылтыр келген, гүлдерi майда көпжылдық шөптесін өсімдік.
ҚЫЛТАНДЫ #сын есім. Қылтаны бар.
ҚЫЛТАНЖАҚТЫЛАР #зат есім. #зоологиялық. <лат. chаetоgnаtha> Омыртқасыз жануарлардың бір түрі.
ҚЫЛТАНҚҰЙРЫҚ #зат есім. #өсімдік. Шөптің бір түрі.
ҚЫЛТАНСЫЗ #сын есім. Қылтаны жоқ. Қылтансыз арпабас. #өсімдік. <лат. brоmus inermіs>. Мал азығына пайдаланылатын, арпабас тұқымдасына жататын шөптің түрi.
ҚЫЛТАНШӨП #зат есім. #өсімдік. Сабағы түзу, тегіс, әрі жалаңаш, тау беткейлерінде, құмды жерлерде өсетін, бидай сияқты біржылдық қылтанақты шөп.
ҚЫЛТАҢ 1#омоним #зат есім. #сөйлеу. Қылпық, қылтан.
ҚЫЛТАҢ 2#омоним #зат есім. Қағаберіс тарлау жер, қылта.
ҚЫЛТИ = #етістік. 1. Бүршік көрініп, енді ғана біліне бастау. 2. Сәл ғана білініп, төбесі көріну. 3. Көзге түсу, көріну. 4. #ауыспалы мағына. Өкпелеу, ренжу, кею. 5. #ауыспалы мағына. #экспрессивті. Сып-сидам болып, қылмию. 6. #ауыспалы мағына. Қыздың бой жете бастауы.
ҚЫЛТИМА #сын есім. Қылт ете қалғыш, өкпелегіш.
ҚЫЛТИТ = #етістік. Сәндеу, әдемілеу.
ҚЫЛТИТУ деген ҚЫЛТИЮ деген ҚЫЛТ-СЫЛТ : қылт-сылт етті. Қылтылдады, қылмаңдады; неше құбылды. Қылтсылты көп. Мазасыз, күйбең, сабырсыз.
ҚЫЛТҰЗАҚ #зат есім. Қылдан жасалған тұзақ.
ҚЫЛТЫҚ 1#омоним #зат есім. #өсімдік. Жайылымдық жерлерде, тау беткейлерінде өсетін биіктігі 2050 смдей, ұзын қылтанды, дәнді, эфемер.
ҚЫЛТЫҚ 2#омоним #зат есім. 1. Жіп-жіңішке қылтан, қылпық. 2. #сөйлеу. Қылтанақ. 3. #сөйлеу. Қылқан.
ҚЫЛТЫҚБОЗ #зат есім. #өсімдік. #сөйлеу. Қылтық.
ҚЫЛТЫҚСЫЗ #сын есім. Қылтығы жоқ. Қылтықсыз арпабас. <лат. brоmus inermіs> Астық тұқымдасы, арпабас туысына жататын көпжылдық шөптесін өсімдік.
ҚЫЛТЫҚШӨП 1#омоним #зат есім. #өсімдік. #сөйлеу. Қылтық.
ҚЫЛТЫҚШӨП 2#омоним #зат есім. #өсімдік. #сөйлеу. Арпашөп.
ҚЫЛТЫЛДА = #етістік. 1. Бір байқалып, бір жоқ боп, болар-болмас қана көріну. 2. #ауыспалы мағына. Тынши алмай ойнақшу; тыпыршу.
ҚЫЛТЫЛДАТ = #етістік. Бір көрініп, бір жасырыну.
ҚЫЛТЫЛДАУ деген ҚЫЛТЫҢ 1#омоним #зат есім. #экспрессивті. Құбылып назданғандық; қылаң-сылаң еткендік.
ҚЫЛТЫҢ 2#омоним елік. Кенеттен, оқыс қозғалған қимыләрекетті бейнелейтін сөз. Қылтың етті. Қылт етіп, көрініп қалды.
ҚЫЛТЫҢДА = #етістік. 1. Болар-болмас қана әзер көріну. 2. #ауыспалы мағына. Сан құбылып, қылмың қағу, ұшқалақтану.
ҚЫЛТЫҢДАТ = #етістік. Қайта-қайта басын көтеру.
ҚЫЛТЫҢДАТУ деген ҚЫЛТЫҢДАУ деген ҚЫЛТЫҢ-СЫЛТЫҢ #зат есім. #экспрессивті. Жеңілтектік көрсетіп, қылмыңдаған мінезқылық.
ҚЫЛТ-ҚЫЛТ елік. Тез қозғалған қимыләрекетті бейелейтін сөз. Қылт-қылт етті. Төбесі анда-санда бір көрінді.
ҚЫЛТЫҢ-ҚЫЛТЫҢ #еліктеуіш сөз. Қайта-қайта қылт-қылт еткен қимылқозғалысты бейнелейтін сөз. Қылтың-қылтың етті. Әлсінәлсін қылтыңдап көрініп қалды. Қылтыңқылтыңы жоқ. Бірсөзді, бірбеттік.
ҚЫЛТ елік. Табан астында, лезде болатын қимылды білдіретін сөз. Қылт еткізбеді. Бұлжытпай таныды, тап басты. Қылт еткізбес. Сезімтал, аңдағыш. Қылт етті. а) Қылаң етіп, көрініп қалды. ә) Реніш білдірді, кенеттен бұртия қалды.
ҚЫЛТА 1#омоним #зат есім. Мал аяғының бірнеше буыннан тұратын күрделі тұсы, тізенің астыңғы жағындағы әлсіз сіңір, тірсек. Қылтасын қиды. Желкесін үзді, көзін құртты.
ҚЫЛТА 2#омоним #зат есім. 1. Бұрылысты, қалтарысты тар жер, шатқал. 2. Екі құрлықты бірінебірін немесе түбекті құрлықпен жалғастыратын жердің ені, тар тұсы, мойнақ. Қылта мойын. Жіңішке, әлсіз мойын.
ҚЫЛТАЛАН = #етістік. Жіңішке тарту, тарамдалу.
ҚЫЛТАЛАНУ деген ҚЫЛТАЛАУ #сын есім. Енсіздеу, тарлау.
ҚЫЛТАМАҚ #зат есім. #медициналық. Өңеште болатын қатерлі ісік; тамақтан ас өтпей қалатын ауру.
ҚЫЛТАМОЙНАҚ #зат есім. 1. #географиялық. Құрлықтың едәуір мөлшердегі екі бөлігін немесе екі материкті жалғастыратын енсіз құрлық жолағы. 2. #су шаруашылық. Салынып жатқан гидротехникалық құрылыстарды су басып қалмау үшін топырақпен қоршап жасалатын үйінді жал.
ҚЫЛТАМЫР 1#омоним #зат есім. #өсімдік. Батпақты жерлерде өсетін, сабағы жуандау, ал тамырлары өте жіңішке, әрі көп шөптесін өсімдік..
ҚЫЛТАМЫР 2#омоним #зат есім. биологиялық. <лат. vаs, vаsіs – тамыр, cаpіllus– түк> Өте жіңішке, ұсақ, қабырғасы тым жұқа қан тамыры. Қылтамыр суы. #су шаруашылық. <лат. cаpіllаrіxs> Таужыныстардың қуыстарында, бос түтікшелерде беттік тартылыс күші ұстап тұратын жерасты сулары.
ҚЫЛТАН #зат есім. #сөйлеу. 1. Қылпық. 2. Балықтың қылқаны, ұсақ сүйек.
ҚЫЛТАНАҚ 1#омоним #зат есім. #өсімдік. <лат. lусоpоdіасeаe> Басында масақшасы болатын, қияғы таспа тәрізді, құмды, тасты жерлерде өсетін тік сабақты шөптесін өсімдік.
ҚЫЛТАНАҚ 2#омоним #зат есім. 1. Дақылды өсімдіктердің масағы мен селеу басына бітетін жіңішке қылтық. 2. #сөйлеу. Қылқан. 3. #сөйлеу. Қылпық.
ҚЫЛТАНАҚ 3#омоним #зат есім. #зоологиялық. Омыртқасыз жануарлар сірқабығының қозғалмайтын немесе қозғалатын, тұтас не іші қуыс, қорғаныш не сезу қызметтерін атқаратын өсінділері.
ҚЫЛТАНАҚСЫЗ #зат есім. #өсімдік. Күздік бидайдың бір сорты.
ҚЫЛТАНАҚТА 1#омоним = #етістік. 1. Балық етіндегі ұсақ сүйек талшықтарын ажырату, бөліп шығару. 2. Тамаққа балық сүйегі тұрып қалып, қақалу.
ҚЫЛТАНАҚТА 2#омоним = #етістік. Әр жерден қылтиып көріне бастау.
ҚЫЛТАНАҚТАЙ #сын есім. 1. Тікірейген қатты. 2. #ауыспалы мағына. Қылдай, құрттай; зәредей.
ҚЫЛТАНАҚТАН = #етістік. Әр жерден қылтиып көріну.
ҚЫЛТАНАҚТАНУ деген ҚЫЛТАНАҚТАУ деген ҚЫЛТАНАҚТЫ #сын есім. Қылтанағы бар, қылтанағы көп. Қылтанақты балықтар. #зоологиялық. <лат. teleоstei> Сәуле қанатты балықтардың тобы. Қылтанақты дәлен. #өсімдік. <лат. оsmоrhіza аrіstаta>. Биіктігi 30–80 см, сабағы жіңішке, жылтыр келген, гүлдерi майда көпжылдық шөптесін өсімдік.
ҚЫЛТАНДЫ #сын есім. Қылтаны бар.
ҚЫЛТАНЖАҚТЫЛАР #зат есім. #зоологиялық. <лат. chаetоgnаtha> Омыртқасыз жануарлардың бір түрі.
ҚЫЛТАНҚҰЙРЫҚ #зат есім. #өсімдік. Шөптің бір түрі.
ҚЫЛТАНСЫЗ #сын есім. Қылтаны жоқ. Қылтансыз арпабас. #өсімдік. <лат. brоmus inermіs>. Мал азығына пайдаланылатын, арпабас тұқымдасына жататын шөптің түрi.
ҚЫЛТАНШӨП #зат есім. #өсімдік. Сабағы түзу, тегіс, әрі жалаңаш, тау беткейлерінде, құмды жерлерде өсетін, бидай сияқты біржылдық қылтанақты шөп.
ҚЫЛТАҢ 1#омоним #зат есім. #сөйлеу. Қылпық, қылтан.
ҚЫЛТАҢ 2#омоним #зат есім. Қағаберіс тарлау жер, қылта.
ҚЫЛТИ = #етістік. 1. Бүршік көрініп, енді ғана біліне бастау. 2. Сәл ғана білініп, төбесі көріну. 3. Көзге түсу, көріну. 4. #ауыспалы мағына. Өкпелеу, ренжу, кею. 5. #ауыспалы мағына. #экспрессивті. Сып-сидам болып, қылмию. 6. #ауыспалы мағына. Қыздың бой жете бастауы.
ҚЫЛТИМА #сын есім. Қылт ете қалғыш, өкпелегіш.
ҚЫЛТИТ = #етістік. Сәндеу, әдемілеу.
ҚЫЛТИТУ деген ҚЫЛТИЮ деген ҚЫЛТ-СЫЛТ : қылт-сылт етті. Қылтылдады, қылмаңдады; неше құбылды. Қылтсылты көп. Мазасыз, күйбең, сабырсыз.
ҚЫЛТҰЗАҚ #зат есім. Қылдан жасалған тұзақ.
ҚЫЛТЫҚ 1#омоним #зат есім. #өсімдік. Жайылымдық жерлерде, тау беткейлерінде өсетін биіктігі 2050 смдей, ұзын қылтанды, дәнді, эфемер.
ҚЫЛТЫҚ 2#омоним #зат есім. 1. Жіп-жіңішке қылтан, қылпық. 2. #сөйлеу. Қылтанақ. 3. #сөйлеу. Қылқан.
ҚЫЛТЫҚБОЗ #зат есім. #өсімдік. #сөйлеу. Қылтық.
ҚЫЛТЫҚСЫЗ #сын есім. Қылтығы жоқ. Қылтықсыз арпабас. <лат. brоmus inermіs> Астық тұқымдасы, арпабас туысына жататын көпжылдық шөптесін өсімдік.
ҚЫЛТЫҚШӨП 1#омоним #зат есім. #өсімдік. #сөйлеу. Қылтық.
ҚЫЛТЫҚШӨП 2#омоним #зат есім. #өсімдік. #сөйлеу. Арпашөп.
ҚЫЛТЫЛДА = #етістік. 1. Бір байқалып, бір жоқ боп, болар-болмас қана көріну. 2. #ауыспалы мағына. Тынши алмай ойнақшу; тыпыршу.
ҚЫЛТЫЛДАТ = #етістік. Бір көрініп, бір жасырыну.
ҚЫЛТЫЛДАУ деген ҚЫЛТЫҢ 1#омоним #зат есім. #экспрессивті. Құбылып назданғандық; қылаң-сылаң еткендік.
ҚЫЛТЫҢ 2#омоним елік. Кенеттен, оқыс қозғалған қимыләрекетті бейнелейтін сөз. Қылтың етті. Қылт етіп, көрініп қалды.
ҚЫЛТЫҢДА = #етістік. 1. Болар-болмас қана әзер көріну. 2. #ауыспалы мағына. Сан құбылып, қылмың қағу, ұшқалақтану.
ҚЫЛТЫҢДАТ = #етістік. Қайта-қайта басын көтеру.
ҚЫЛТЫҢДАТУ деген ҚЫЛТЫҢДАУ деген ҚЫЛТЫҢ-СЫЛТЫҢ #зат есім. #экспрессивті. Жеңілтектік көрсетіп, қылмыңдаған мінезқылық.
© 2021. Wonder Words
Институт интеллектуальных технологий