Толковый словарь казахского языка: Бастырт>
БАСТЫР 1#омоним = #етістік. 1. Аяғын жүргізу, адымдату. 2. #ауыспалы мағына. Жолату, аттату, аяғын тигізу.
БАСТЫР 2#омоним = #етістік. 1. Бiр нәрсемен, бір нәрсе арқылы басу. 2. Бiр нәрсемен жабу, көлегейлеу. 3. Бiр нәрсенің үстінен сызу, сызықпен қосу. 4. егіншар. Орылған, жиналған егіннің дәнін сабағынан ажырату үшін молотилкадан өткізіп алу. 5. Бiр нәрсеге жапсырып тігу, тағу. 6. Кiтап, газетжурналдарды баспадан шығару. 7. #ауыспалы мағына. Бiр елдің иелігіндегi жерге әскердi күшпен алып кіру. Бастыра суырмалау. #су шаруашылық. Суару телi-мінің бетін айтарлықтай ұзақ уақытқа суға батыратын суармалау тәсілi; жерүстi суармалауының бір түрi.
БАСТЫРҒЫ #зат есім. Бастырық 1. Басып тұратын салмақты нәрсе, бастырық. 2. Әшекей бұ йымдардың бетіне салынған, құйылған бедерлер.
БАСТЫРМА 1#омоним #зат есім. Төбесi жабық, жанжағын ашық етіп жасаған жай, лапас.
БАСТЫРМА 2#омоним #зат есім. #сөйлеу. Мылтықтың шүріппесi.
БАСТЫРМА 3#омоним #зат есім. #қолөнер. 1. Көйлекке, камзолға түйме орнына қадайтын қапсырма, омырау бастырғыш. 2. Үй бұйымдарының, ердің т.б. бетіне салынатын әшекейлi өрнек, бедер. // Түрлi-түстi матадан қиып кестелеп жапсыру немесе бояулы қағаздан жасалған оюларды желімдеу арқылы ажарлаудың бір түрi, аппликация. Бастырма #құрылыс. #қолөнер. Әшекей салынған #құрылыс.
БАСТЫРМА 4#омоним #зат есім. геологиялық. Жыртылу жігінің көлбеу бағытқа сәйкес келуімен (еңістену бұрышы 450тан аз) сипатталатын, аспалы беткейi жатаған беткейдi көлбей көмкерген жыртылыпайырылу құрылымы.
БАСТЫРМАЛА = #етістік. 1. Үстi-үстіне ес жиғызбай төпелеу, тез-тез жүру, киіпжару.
БАСТЫРМАЛАТ = #етістік. 1. Үстi-үстіне, тоқтамай төпелету. 2. Тоқтаусыз тез-тез сөйлеу, үстi-үстіне, үздіксіз айту, екіншi адамның сөйлеуіне мұрша бермеу.
БАСТЫРМАЛАТУБ астырмалатетістігінің қимыл атауы.
БАСТЫРМАЛАУ деген БАСТЫРМАЛЫ #сын есім. Бастырмасы бар, бастырма салынған.
БАСТЫРТ = #етістік. 1. Кiтап, газетжурналды, жазылған нәрселердi баспадан шығарту. 2. Белгілету, қойғызу, жапсырту, таңбасын алу. 3. Бiр нәрсенің үстін салмақпен басу, бекіттіру.
БАСТЫРТУ деген БАСТЫРУ деген БАСТЫРУШЫ #зат есім. Кiтап, газет-журнал бастыратын баспа қызметкерi.
БАСТЫРЫҚ #зат есім. 1. Арбаға, шанаға шөп, отын тиеген кезде ауып кетпес үшін үстінен бастыра байлайтын ұзын сырық, сырғауыл. 2. Қақпа, есіктi жабу үшін iлгек темірге көлденең өткізілетін ағаш. 3. Сүйектi түзетіп, тегістейтін құрал. 4. #ауыспалы мағына. Ұстайтын, сабасына түсіретін, уысында ұстап, басқаратын адам.
БАСТЫРЫҚТА = #етістік. Бастырық қою, бастырық салып байлау.
БАСТЫРЫҚТАУ деген БАСТЫРЫЛ = #етістік. 1. Бастырылу, тапталу. 2. Нығыздалу, жаншылу, бекітілу. 3. #ауыспалы мағына. Қарқылу, қиылу. 4. #полиграфиялық. Жазылған шығарманың баспадан шығарылуы. 5. #музыкалық. Күйтабаққа, таспаға жазылу. 6. егіншар. Орылған егін дәнінің сабағынан ажыратылуы. 7. #қолөнер. Сырмақ, тұскиізге тағы басқа. түрлi оюөрнектердің жапсырылуы, салынуы. 8. #сөйлеу. Бастығырылу. 9. #ауыспалы мағына. Еңсесi түсу, көңілi бәсеңдеу, ұнжырғасы түсу.
БАСТЫРЫЛУ деген БАСТЫРЫЛЫҚ = #етістік. #сөйлеу. Бастығырыл.
БАСТЫРЫМ #зат есім. егіншар. Орылған егіннің дәнін сабағынан ажыратып бастырып қоятын мезгіл.
БАСТЫРЫС = #етістік. Орылған, жиналған егіннің дәнін сабағынан ажырату.
БАСТЫРЫСУ деген
БАСТЫР 2#омоним = #етістік. 1. Бiр нәрсемен, бір нәрсе арқылы басу. 2. Бiр нәрсемен жабу, көлегейлеу. 3. Бiр нәрсенің үстінен сызу, сызықпен қосу. 4. егіншар. Орылған, жиналған егіннің дәнін сабағынан ажырату үшін молотилкадан өткізіп алу. 5. Бiр нәрсеге жапсырып тігу, тағу. 6. Кiтап, газетжурналдарды баспадан шығару. 7. #ауыспалы мағына. Бiр елдің иелігіндегi жерге әскердi күшпен алып кіру. Бастыра суырмалау. #су шаруашылық. Суару телi-мінің бетін айтарлықтай ұзақ уақытқа суға батыратын суармалау тәсілi; жерүстi суармалауының бір түрi.
БАСТЫРҒЫ #зат есім. Бастырық 1. Басып тұратын салмақты нәрсе, бастырық. 2. Әшекей бұ йымдардың бетіне салынған, құйылған бедерлер.
БАСТЫРМА 1#омоним #зат есім. Төбесi жабық, жанжағын ашық етіп жасаған жай, лапас.
БАСТЫРМА 2#омоним #зат есім. #сөйлеу. Мылтықтың шүріппесi.
БАСТЫРМА 3#омоним #зат есім. #қолөнер. 1. Көйлекке, камзолға түйме орнына қадайтын қапсырма, омырау бастырғыш. 2. Үй бұйымдарының, ердің т.б. бетіне салынатын әшекейлi өрнек, бедер. // Түрлi-түстi матадан қиып кестелеп жапсыру немесе бояулы қағаздан жасалған оюларды желімдеу арқылы ажарлаудың бір түрi, аппликация. Бастырма #құрылыс. #қолөнер. Әшекей салынған #құрылыс.
БАСТЫРМА 4#омоним #зат есім. геологиялық. Жыртылу жігінің көлбеу бағытқа сәйкес келуімен (еңістену бұрышы 450тан аз) сипатталатын, аспалы беткейi жатаған беткейдi көлбей көмкерген жыртылыпайырылу құрылымы.
БАСТЫРМАЛА = #етістік. 1. Үстi-үстіне ес жиғызбай төпелеу, тез-тез жүру, киіпжару.
БАСТЫРМАЛАТ = #етістік. 1. Үстi-үстіне, тоқтамай төпелету. 2. Тоқтаусыз тез-тез сөйлеу, үстi-үстіне, үздіксіз айту, екіншi адамның сөйлеуіне мұрша бермеу.
БАСТЫРМАЛАТУБ астырмалатетістігінің қимыл атауы.
БАСТЫРМАЛАУ деген БАСТЫРМАЛЫ #сын есім. Бастырмасы бар, бастырма салынған.
БАСТЫРТ = #етістік. 1. Кiтап, газетжурналды, жазылған нәрселердi баспадан шығарту. 2. Белгілету, қойғызу, жапсырту, таңбасын алу. 3. Бiр нәрсенің үстін салмақпен басу, бекіттіру.
БАСТЫРТУ деген БАСТЫРУ деген БАСТЫРУШЫ #зат есім. Кiтап, газет-журнал бастыратын баспа қызметкерi.
БАСТЫРЫҚ #зат есім. 1. Арбаға, шанаға шөп, отын тиеген кезде ауып кетпес үшін үстінен бастыра байлайтын ұзын сырық, сырғауыл. 2. Қақпа, есіктi жабу үшін iлгек темірге көлденең өткізілетін ағаш. 3. Сүйектi түзетіп, тегістейтін құрал. 4. #ауыспалы мағына. Ұстайтын, сабасына түсіретін, уысында ұстап, басқаратын адам.
БАСТЫРЫҚТА = #етістік. Бастырық қою, бастырық салып байлау.
БАСТЫРЫҚТАУ деген БАСТЫРЫЛ = #етістік. 1. Бастырылу, тапталу. 2. Нығыздалу, жаншылу, бекітілу. 3. #ауыспалы мағына. Қарқылу, қиылу. 4. #полиграфиялық. Жазылған шығарманың баспадан шығарылуы. 5. #музыкалық. Күйтабаққа, таспаға жазылу. 6. егіншар. Орылған егін дәнінің сабағынан ажыратылуы. 7. #қолөнер. Сырмақ, тұскиізге тағы басқа. түрлi оюөрнектердің жапсырылуы, салынуы. 8. #сөйлеу. Бастығырылу. 9. #ауыспалы мағына. Еңсесi түсу, көңілi бәсеңдеу, ұнжырғасы түсу.
БАСТЫРЫЛУ деген БАСТЫРЫЛЫҚ = #етістік. #сөйлеу. Бастығырыл.
БАСТЫРЫМ #зат есім. егіншар. Орылған егіннің дәнін сабағынан ажыратып бастырып қоятын мезгіл.
БАСТЫРЫС = #етістік. Орылған, жиналған егіннің дәнін сабағынан ажырату.
БАСТЫРЫСУ деген
© 2021. Wonder Words
Институт интеллектуальных технологий